LONDON/NJUJORK, Američki dolar je juče ojačao u odnosu na evro, po prvi put za četiri dana, nakon što je američko Ministarstvo finansija zatražilo od Kongresa odobrenje za kupovinu akcija u posrnulim vodećim američkim hipotekarnim finansijskim kompanijama “Fredi Mek”-u (Freddie Mac) i “Fani Mej”-u (Fannie Mae) radi povratka povjerenja u finansijska tržišta.
Američka valuta je, takođe, dobila na vrijednosti u odnosu na jen pošto su američke Federalne rezerve (Fed) odobrile tim fondovima da uzimaju zajmove direktno od Centralne banke.
Ta dva fonda u oblasti nekretnina finansiraju približno polovinu ukupnih američkih hipotekarnih kredita koji dostižu sumu od 12 biliona dolara.
Analitičari ukazuju da su američki planovi za “Fredi” i “Fani” pružili tržištu pozitivnu poruku da je smanjen rizik po američki finansijski sistem , što je doprinjelo jačanju dolara.
Plan spašavanja dva najveća američka hipotekarna fonda podstakao je i rast evropskog tržišta akcija i američkih indeksa.
Tako je na berzi u Njujorku dolar juče povećao vrijednost na 1,5857 za evro, sa 1,5938 u petak i na 106,65 jena, u poređenju sa 106,28 jena posljednjeg dana ugovaranja u prošloj sedmici.
Američka valuta je 22. aprila skliznula na najnižu vrijednost od 1,6019 dolara za evro.
Evro je oslabio na 169,12 jena, sa 169,46 jena, nakon što je ranije odskočio na 169,75 jena, na najvišu vrijednost od uvođenja jedinstvene evropske valute 1999. godine.
Analitičari prognoziraju da bi dolar do kraja ove godine mogao ojačati na 1,50 za evro.
Kao posljedica kolapsa američkog potprvoklasnog hipotekarnog tržišta, globalne banke i osiguravajuće kompanije su već pretrpile gubitke u ukupnoj vrijednosti od oko 400 milijardi dolara.
Akcije posrnulih firmi “Fani” i “Fredi” su prošle sedmice izgubile oko polovinu svoje vrijednosti pod pritiskom zabrinutosti da će ostati bez dovoljno kapitala.
Pomoć američkim finansijskim hipotekarnim kompanijama i serija preuzimanja na svjetskom tržištu podstakli su rast vrijednosti akcija i indeksa na svjetskim berzama.
Akcije britanske banke “Elajens end Ličester” (Alliance&Leicester) odskočile su 47 odsto nakon što je španska banka “Santander” odlučila da kupi tog britanskog davaoca hipotekarnih kredita za 1,26 milijardi funti (2,6 milijardi dolara).
Istovremeno su akcije američkog proizvođača piva “Anhojzer-Buš” (Anheuser-Busć) ojačale poslije vijesti da je postignut sporazum da ih preuzme belgijsko-brazilska pivara “InBev” za sumu od 52 milijarde dolara.
Broj integracija u svijetu je ove godine u opadanju u odnosu na prošlogodišnji rekord, jer su banke poslije kolapsa američkog potprvoklasnog hipotekarnog tržišta počele da nerado odobravaju kredite za finansiranje tih sporazuma.
Vrijednost preuzimanja je u dosadašnjem toku godine smanjena na 1,63 biliona dolara, sa 2,60 biliona dolara godinu dana ranije. Takvih sporazuma je lane sklopljeno u vrijednosti od 4,1 bilion dolara, objavile su agencije.
Evropski indeks Dau Džons stoks 600 je na berzi u Londonu sredinom dana povećao vrijednost 1,7 odsto, na 274,86, nakon što je prošle sedmice zaključen na najnižoj vrijednosti za šest godina jer su rekordne cijene nafte teško pogodile proizvođače automobila i aviokompanije.
Kao posljedica vrtoglavnog poskupljenja nafte, ubrzane inflacije i gubitaka banaka na kreditnom tržištu u iznosu koji je premašio 400 milijardi dolara, koji prete da gurnu američku privredu u recesiju, globalno tržište hartija od vrijednosti je tokom ove godine izgubilo više od 11 biliona dolara, naglašava agencija Blumberg.
Vrijednosti dolara i akcija u porastu
