PODGORICA, Oporavak crnogorske ekonomije i dalje je neizvestan, jer su prisutni brojni rizici, ocjenila je danas Centralna banka Crne Gore.
“Građevinarstvo je i dalje u dubokoj krizi, trgovina stagnira, a bankarski sektor opterećen brojnim kreditima koji kasne, neće moći da pruži podršku realnom sektoru, kakvu je pružao u godinama prije krize”, piše u saopštenju sa sjednice Saveta CBCG.
Prema ocjeni te insititucije, prerađivačka industrija i pored vidnih poboljšanja još je u zoni negativnih stopa.
Ipak, rast je u velikoj mjeri pokrenut pozitivnim kretanjima u oblasti energetike i turizma, ali ostaje da se vidi da li će energetika moći i u posljednjem kvartalu da ostvari tako visok rast, kao i u prva tri kvartala, ocjenjuje CBCG.
U trećem kvartalu turizam je “povukao” čitav niz djelatnosti poput saobraćaja, telekomunikacija, prehrambene industrije i trgovine, ali ovakav stimulans neće biti prisutan u posljednjem kvartalu.
U ovoj godini, prema ocjeni Centralne banke, u Crnoj Gori se može očekivati kretanje BDP-a u rasponu od -0,5 do do 1,5 odsto.
Negativne tendencije na tržištu nekretnina su i dalje prisutne i one otežavaju položaj građevinskog sektora, što se manifestuje u daljem padu aktivnosti ovog sektora i neredovnom izmirivanju obaveza prema bankarskom sektoru.
Stopa inflacije je niska i ne predstavlja prijetnju za finansijsku stabilnost, ocjenila je CBCG.
Saopšteno je, takođe, da je spoljnotrgovinska neravnoteža ublažena, ali da to nije rezultat poboljšane konkurentnosti crnogorske privrede, već smanjenog nivoa aktivnosti u prvoj polovini godine pod uticajem krize.
Deficit tekućeg računa platnog bilansa je finansiran kroz kapitalne tokove, tako da Crnoj Gori ne prijeti platnobilansna kriza. Budžetski deficit Crne Gore će ove godine najvjerovatnije iznositi oko 4,5 odsto BDP-a.
Iako se Crna Gora nalazi u zoni umjereno zaduženih zemalja prisutna je tendencija rasta javnog duga. Rizici su u manjoj mjeri izraženi u kratkom roku, a mnogo su izraženiji u srednjoročnom i dugoročnom periodu, ocjena je CBCG.
Efekti i negativne posljedice globalne finansijske i ekonomske krize u prethodne dvije godine odrazili su se ozbiljno i u velikoj mjeri na finansijski sistem u Crnoj Gori.
Ipak, konstatovano je da je u 2010. godini došlo do konsolidacije stanja u bankarskom sistemu. Produžen uticaj recesije doprinio je povećanju kredita koji kasne i nekvalitetnih kredita tokom 2009. i u 2010. godini.
Kreditni rizik apsolutno dominira nad ostalim tipovima rizika. U određenoj mjeri je prisutan i rizik likvidnosti, ali samo u slučaju ekstremnih šokova mogao bi se pojaviti rizik likvidnosti kod određenog broja banaka.
Zabrinjava visok procenat neizmirivanja obaveza klijenata prema bankama, što u narednom periodu može uvećati gubitak na štetu kapitala banaka, a ohrabrujuće je to što se jedan broj banaka dokapitalizovao u prvoj polovini ove godine, piše u saopštenju CBCG.
Na današnjoj, posljednjoj sjednici Saveta CB, uoči sutrašnje rasprave u parlamentu o izboru novog guvernera Centralne banke, usvojena je radna studija o uticaju mjera Centralne banke Crne Gore na bankarski sistem, redovni izvještaj – Izvještaj glavnog ekonomiste za drugi kvartal 2010. godine i novi izvještaj – Izvještaj o finansijskoj stabilnosti za drugi kvartal 2010. godine.
Studija “Analiza uticaja mjera Centralne banke Crne Gore na bankarski sistem” pokazala je da je CBCG preduzela sve mjere koje je imala na raspolaganju kako bi minimizirala uticaj globalne ekonomske krize na domaći bankarski sektor, ocjenio je Savjet.
U izvještaju o finansijskoj stabilnosti konstatovano je da su male i visoko otvorene ekonomije, kao što je crnogorska, podložne prenošenju eksternih šokova. Konstatovano je da je oporavak na globalnom nivou započet, ali je on u velikoj mjeri neravnomjeran i sporiji u regionima koji su od značaja za Crnu Goru. Tanjug