BANJALUKA – Tokom prošle godine i Republika Srpska i Federacija BiH su imale deficite u spoljnotrgovinskoj razmjeni, pokazali su podaci entitetskih zavoda za statistiku.
Tako je, prema ovim podacima, Federacija BiH imala duplo veći izvoz od Republike Srpske, ali i tri puta veći uvoz.
Iz Zavoda za statistiku RS su saopštili da je u periodu januar – decembar 2025. godine ostvaren izvoz u vrijednosti od pet milijardi i 354 miliona KM, što je za 6,1 odsto više nego u periodu januar – decembar 2024. godine, te uvoz u vrijednosti od sedam milijardi i 628 miliona KM, što je za 3,9 odsto više nego u periodu januar – decembar 2024. godine.
“Procenat pokrivenosti uvoza izvozom iznosio je 70,2 odsto. U decembru 2025. godine ostvaren je izvoz u vrijednosti od 456 miliona KM, što je za 9,5 odsto više nego u decembru 2024. godine, te uvoz u vrijednosti od 678 miliona KM, što je za 8,1 odsto više nego u decembru 2024. godine, dok je procenat pokrivenosti uvoza izvozom iznosio 67,3 odsto“, stoji u podacima Zavoda za statistiku Republike Srpske.
Dodali su da u pogledu geografske distribucije robne razmjene sa inostranstvom, u periodu januar – decembar 2025. godine, najviše se od ukupno ostvarenog izvoza izvozilo u Hrvatsku, i to u vrijednosti od 943 miliona KM (17,6 odsto) i u Srbiju 936 miliona KM (17,5 odsto).
“U istom periodu najviše se od ukupno ostvarenog uvoza uvozilo iz Srbije, i to u vrijednosti od milijardu i 378 miliona KM (18,1 odsto) i iz Italije, u vrijednosti od milijardu i 72 miliona KM (14 odsto)”, navodi se u podacima.
Koliki je spoljnotrgovinski deficit FBiH?
S druge strane, Federacija BiH je prošle godine imala ukupan izvoz od 11,19 milijardi KM, dok je uvoz iznosio čak 21 milijardu KM, što znači da je spoljnotrgovinski deficit iznosio skoro 10 milijardi KM.
“Federacija BiH je za decembar 2025. ostvarila izvoz u ukupnoj vrijednosti 915.012.000 KM, što je za 543.000 KM ili 0,1 odsto manje u odnosu na novembar 2025, odnosno za 98.628.000 KM ili 12,1 odsto više u odnosu na decembar prethodne godine. U istom mjesecu ostvaren je uvoz u vrijednosti 1.765.336.000 KM, što je za 68.365.000 KM ili četiri odsto više u odnosu na novembar 2025, odnosno za 75.049.000 KM ili 4,4 odsto više u odnosu na decembar prethodne godine“, piše u podacima Federalnog zavoda za statistiku.
Procenat pokrivenosti uvoza izvozom je 51,8 odsto, što je za 2,2 odsto manje u odnosu na novembar 2025, kada je pokrivenost bila 54 odsto. Trgovinski deficit Federacije BiH za decembar 2025. iznosi 850.324.000 KM.
Ekonomista Admir Čavalić rekao je za “Nezavisne novine” da ovi podaci pokazuju da je FBiH izvozno orijentisana u komparaciji sa RS.
“Ipak, riječ je o jedinstvenom ekonomskom prostoru i tako ga treba posmatrati. Čitava BiH kao mala, otvorena ekonomija još ima i vjerovatno će ostvarivati tekući deficit po osnovu trgovine. To je jednostavno zbog činjenice da privreda nije dovoljno razvijena i da imamo izuzetne dotacije iz inostranstva od strane dijaspore koji finansiraju i održavaju tekuću potrošnju i to se odražava na uvozne aktivnosti”, kaže Čavalić.
Kada je riječ o ograničenjima uvoza, teško je to uopšte uraditi. Pitanje je i strukture uvoza, da li je to za industriju, biznis ili nešto drugo kako bi se mogla uraditi komparacija dva entiteta.
“Zašto to naglašavam? Kako bi se ostvario veliki izvoz kao što je to uradila FBiH, potrebno je da se ostvari i veliki uvoz, na primjer sirovina, materijala, energije ili nečega drugog, tako da je to jedan jin i jang vanjskotrgovinskih odnosa”, objasnio je Čavalić. Nezavisne