BANJALUKA, Češka elektroprivreda (ČEZ) završila je studiju izvodljivosti za ulaganje u RITE Gacko i osnivanje “Novih elektrana RS”, ali Elektroprivreda Republike Srpske (ERS) na nju ima ozbiljne primjedbe, rekla je direktor ERS-a Branislava Milekić.
Ona je istakla da ERS i ČEZ sada zajednički traže rješenje za tužbe malih akcionara, ali i za studiju izvodljivosti koju je uradio ČEZ, a na koju ERS ima ozbiljne primjedbe.
“Pregovori sa ČEZ-om vode se i o usaglašavanju spornih pitanja u studiji izvodljivosti. Takođe se traži novi način finansiranja ovog projekta, u kome bi bili zadovoljeni interesi oba partnera, a i malih akcionara i koji bi bio realizovan putem berze hartija od vrijednosti”, istakla je Milekićeva.
Ona je u intervjuu za Srnu podsjetila da su ČEZ i ERS zaključili glavni sporazum o zajedničkoj saradnji 12. decembra 2005. godine. Zaključen je i ugovor o osnivanju “Nove elektrane RS”, usvojen Statut društva i NERS doo Gacko je registrovan kod Osnovnog suda u Trebinju.
Milekićeva ističe da je u 2006. godini sačinjena početna Studija izvodljivosti, koja je sada u fazi finalne obrade.
“Cilj investicije je da se izgradi najmoderniji i visoko konkurentni energetski objekat na Balkanskom poluostrvu snage 2 x 330 MW, da se otvori novi površinski kop uglja PK “Gacko” i da se revitalizuje postojeći blok TE `Gacko`”, kaže Milekićeva.
Ona podsjeća da su PIF “Euroinvestment fond” Banjaluka, “Cepter fond” Banjaluka, “LB Profit” Banjaluka, “VB fond” Banjaluka i “Bors invest fond” Banjaluka 14. jula prošle godine Osnovnom sudu u Trebinju podnijeli tužbu protiv RiTE “Gacko” i Elektroprivrede RS, tražeći poništenja odluke Skupštine akcionara RiTE “Gacko”, kojom je usvojen Sporazum o provedbi između ČEZ-a, RiTE “Gacko” i ERS, kao i izvještaj o procjeni vrijednosti uloga RiTE “Gacko” u NERS.
“Osnovni sud Trebinje odbio je prijedlog tužioca za određivanje mjere obezbjeđenja, jer za to nisu ispunjeni zakonski uslovi”, ističe direktor ERS-a Branislava Milekić.
Ona je rekla da, iako je hidrološka situacija u RS sve do zadnje dekade novembra bila izuzetno loša, Elektroprivreda očekuje dobre finansijske rezulatate.
Rebalansom elektroenergetskog bilansa smanjen je plan proizvodnje hidroelektrane sa 2271,39 GWh na 1957,24 GWh, a povećan plan proizvodnje termoelektrane sa 2945,71 GWh na 3082,31 GWh.
“Na ovaj način ćemo obezbijediti dovoljne količine električne energije za podmirenje potreba u RS i obezbijediti 1260 GWh bilansnih viškova za prodaju na slobodnom tržištu”, rekla je Milekićeva.
Ona dodaje da su tržišne cijene električne energije u ovoj godini visoke, tako da je za četvrti kvartal kod kupaca postignuta tri puta veća cijena od cijena tarifnih kupaca, što omogućava dobar finansijski rezultat.
“Elektroprivreda je u zadnjem kvartalu prošle godine donijela program mjera za smanjenje rashoda, koji je u najvećem dijelu realizovala, tako da očekujemo da ćemo u ovoj poslovnoj godini ostvariti dobit od 26 miliona KM”, istakla je Milekićeva.
Ona naglašava da je u proteklom periodu nizom preduzetih aktivnosti došlo značajnog smanjenja distributivnih gubitaka.
“Oni su od ostvarenih 20 odsto u 2005. i 2006. godini smanjeni na 17,4 odsto u 2007. i 16,7 odsto za 10 mjeseci 2008. godine”, kaže Milekićeva i dodaje da od pet distributivnih preduzeća najbolje ostvarene rezultate u dužem periodu ima “Elektro-Doboj”, koji je distributivne gubitke sa 13 odsto u 2007. godini smanjilo na 11,3 odsto u 10 mjeseci ove godine.
Komentarišući odluku Vlade da neće biti poskupljenja električne energije, Milekićeva je rekla da je Vlada, imajući na umu ukupnu ekonomsku situaciju, odlučila da zadrži cijenu električne energije za tarifne kupce u RS na sadašnjem nivou i tako doprinese stabilizaciji ekonomskih prilika izazvanih opštom ekonomskom krizom.
“Vlada RS u svojstvu Skupštine akcionara odlučuje o svim bitnim pitanjima poslovanja ERS-a. Stoga nije upitno da li prihvatamo stav Vlade da neće biti poskupljenja električne energije. Mi u potpunosti razumijemo ovaj stav. Međutim, Vlada je, isto tako, opredijeljena da sačuva elektroenergetsku nezavisnost RS, a to može samo razvojem i jačanjem ERS” – objašnjava Milekićeva i dodaje:
“To se ne može postići sa tarifnim cijenama, koje ne pokrivaju cijenu koštanja električne energije. Takođe, dugoročno gledano, suviše niske cijene destimulišu potencijalne investitore da ulažu u ovaj vrlo važan sektor privrede. Cijene električne energije za tarifne kupce u RS su znatno niže u odnosu na tarifne cijene u Federaciji BiH, za potrošače koje snabdijevaju druge dvije elektroprivrede (EPHZHB i EPBiH). Takođe su niže i u odnosu na zemlje u okruženju, što govori u prilog činjenica da nije moguće, dugoročnije gledano, zadržati ovako niske cijene”.
Od strateških investicija ERS, prema riječima Milekićeve, u 2009. godini planira eliminaciju procjeđivanja voda ispod HE “Višegrad” i HE “Trebinje 2”, rekonstrukcija kotla i opreme u TE “Ugljevik”, pripreme za odsumporavanje dimnih gasova iz TE “Ugljevik”, izgradnja dopunskog bočnog slobodnog preliva sa tunelom u lijevom boku brane HE “Bočac”, te nabavka rudarske mehanizacije.
“Tu je i aktuelizacija stare i izrada nove investiciono-projektne dokumentacije za Hidroenergetski sistem “Gornja Drina”, TE “Gacko 2” i RiTE “Ugljevik 2”. Studija izvodljivosti za Hidroenergetski sistem “Gornja Drina” biće završena do kraja godine“, ističe Milekićeva.
Ona je pozdravila odluku Skupštine akcionara Elektroprenosa BiH, koju čine entitetski premijeri, da se pokrene inicijativa vraćanja elektroenergetskih postrojenja od 110 kV distributivnim kompanijama.
“Ovaj proces praktično dovodi do funkcionalne podjele nadležnosti, koja će omogućiti kvalitetnije funkcionisanje cjelokupnog elektro-energetskog sistema. Blagovremeno investiranje u prenosnu mrežu izuzetno je značajno sa aspekta Elektroprivrede RS, kao i Srpske u cjelini, jer razvoj elektroenergetskog sektora (novi proizvodni objekti, male elektrane, rast potrošnje naročito izražen u većim gradskim centrima) direktno zavisi od raspoložive prenosne infrastrukture. Drugim riječima, neinvestiranje ili odgađanje investiranja u prenosnu mrežu onemogućava razvoj cjelokupnog sektora”, zaključila je Milekićeva. Srna