KIJEV, Evropska banka za obnovu i razvoj (EBRD) predviđa za ovu godinu niži privredni rast u regionu jugoistočne Evrope i zemljama nastalim na teritoriji bivšeg Sovjetskog saveza, objavljeno je na bančinom sajtu.
EBRD prognozira, kako je istaknuto i na današnjem otvaranju godišnje skupštine te finansijske organizacije u Kijevu, da će se pad globalne ekonomske aktivnosti odraziti, prema svemu sudeći, nepovoljno i na srednjeročni tempo rasta privreda jugoistočne Evrope i ekonomija na području bivšeg Sovjetskog saveza.
Srbija je, prema procjeni stručnjaka EBRD, jedna od zemalja u regionu koja će se već ove godine suočiti s nižom stopom privrednog rasta.
EBRD prognozira, naime, pad ekonomskog rasta u našoj zemlji tokom ove godine na nešto manje od pet odsto, prema prošlogodišnjih 7,5 procenata.
Stručnjaci EBRD predviđaju, međutim, da Srbija i druge zemlje regiona mogu ove godine računati na osjetno veći rod žitarica i drugih poljoprivrednih sirovina, što bi trebalo pozitivno da se odrazi na prihode seoskih domaćinstava i stabilizaciju cijena osnovnih prehrambenih proizvoda.
Ekonomski rast u jugoistočnoj Evropi ove godine opašće, u cjelini gledano, na oko pet odsto, s prošlogodišnjih 6,1 procenat, ukazuje se u analizi EBRD.
Privreda jugoistočne Evrope i zemalja nastalnih na teritoriji bivšeg Sovjetskog saveza bi trebalo, prema analizi EBRD, ove godine da ostvari prosječan rast od šest odsto, što je niže u odnosu na lanjskih 7,3 procenta.
Iduće godine privredni rast u regionu jugoistočne Evrope i tranzicionim zemljama Azije smanjiće se, ako je cjeniti na osnovu procjene eksperata EBRD, na prosječnih 5,7 odsto.
Očekivano usporavanje privrednog rasta usljediće kao posljedica visokog rasta potrošačkih cijena koje će, prema svemu sudeći, uticati na smanjenje unutrašnje tražnje, posebno u zemljama Zajednice nezavisnih država (ZND), ocjenjuju stručnjaci EBRD.
Niži privredni rast usljediće i zbog očekivanog pada uvozne tražnje u zemljama zone evra koje su postale veoma važno tržište za države jugoistočne Evrope i ZND – a.
Dobra okolnost je, prema mišljenju stručnjaka EBRD, što međunarodna kreditna kriza do sad nije mnogo pogodila tranzicione ekonomije u Evropi i Aziji.
Regionalne banke još uvijek, kako primećuju eksperti EBRD, malo rade sa vrijednosnim hartijama koje su poreklom s američkog hipotekarnog tržišta i to je bitno uticalo da globalna kreditna kriza ne pogodi previše bolno tranzicione privrede.
Produžavanje nestabilnosti na zapadnim finansijskim tržištima bi, međutim, moglo da uslovi smanjivanje dotoka kapitalnih investicija u region i to se naročito negativno može odraziti na finansijski položaj zemalja Baltika i jugoistočne Evrope koje stalno iskazuju potrebu za dodatnim – spoljnim – finansijskim izvorima.
Stalni rast cijena nafte i drugih energenata, a takođe i osnovnih poljorivrednih sirovina, a takođe i teškoće u privlačenju stranog kapitala u region, mogu u narednom periodu izazvati velike probleme u državnom i privatnom sektoru širom jugoistočne Evrope, ali i većini tranzicionih azijskih zemalja, navodi se u analizi EBRD.
Banka savjetuje da se tranzicione zemlje u realizaciji makroekonomske politike usmjere, prije svega, na suzbijanje inflatornih pritisaka, jačanjem ponude posebno poljoprivredno – prehrambenih proizvoda.
Takav pristup zahtjeva istovremenu reformu agrarnog sektora, kroz izmjenu vlasničkih prava na zemlju, pojačane investicije u infrastrukturne objekte koje koriste poljoprivredna preduzeća i liberalizaciju nacinalnih privreda u dijelu koji se odnosi na aktivnost velikoprodaje i maloprodaje, ističe se u analizi EBRD.
Banka takođe savjetuje da se tranzicione zemlje odreknu i bilo kakvih ograničenja u trgovini poljoprivrednim sirovinama jer to, kako se ukazuje, “protivuriječi interesima proizvođača i potrošača u svim zemljama”.
EBRD ukazuje i na potrebu pobošljanja poslovne klime i pojednastavljenja pravne regulative u tranzicionim privredama, radi bržeg i obimnijeg privlačenja stranog kapitala.
U kratkoročnom periodu najveće izglede za brži rast u jugoistočnoj Evropi i tranzicionim zemljama Azije imaće zemlje koje preduzmu efikasne mjere za suzbijanje rasta inflacije i istovremeno mogu da izvoze veće količine stratreški važnih sirovina, zaključuje se u analizi EBRD.
EBRD predviđa niži privredni rast u jugoistočnoj Evropi
