BEOGRAD – Narodna banka Srbije saopštila je da je jedanaest poslovnih banaka u zemlji obeštetilo 124 svoja klijenta koji su bili žrtve sofisticirane SMS prevarne šeme. Korisnicima je vraćen ukupan iznos od 5,2 miliona dinara.
Nalog bankama da isplate obeštećenja uslijedio je nakon što su klijenti, prateći instrukcije iz lažne poruke mobilnog operatera o navodno osvojenim poenima, unijeli podatke sa svojih platnih kartica na lažni sajt.
NBS navodi da je još u julu upozorila javnost na ovu opasnost, a početkom septembra je obavijestila banke o njihovoj obavezi da nadoknade štetu oštećenim građanima.
Procjena nepažnje kao ključni faktor
U svom saopštenju, Narodna banka Srbije detaljno objašnjava da je bankama je naloženo da, u skladu sa Zakonom o platnim uslugama, nadoknade svaki pojedinačni gubitak veći od 3.000 dinara.
Odluka je, kako se ističe, donijeta na osnovu primene standarda krajnje nepažnje kao odlučujućeg kriterijuma. Centralna banka je procijenila da se u ovom konkretnom slučaju radilo o običnoj, a ne krajnjoj nepažnji korisnika.
Kao ključni razlog za takav stav u saopštenju se navodi da su „korisnici postupali sa običnom nepažnjom kada su jednokratnu lozinku za internet plaćanje unijeli na lažan sajt mobilnog operatera, prije svega zato što su link do tog sajta dobili u SMS poruci s broja telefona s kojeg su prethodno zaista dobijali obavještenja od mobilnog operatera“.
Apel NBS za oprez pri onlajn plaćanjima
Ipak, iz Narodne banke Srbije naglašavaju da korisnici neće uvijek biti obeštećeni.
U saopštenju se pojašnjava da se slučajevi nasjedanja na manje vješte prevare, poput slanja podataka o kartici nepoznatim licima nakon poruke sa inostranog broja, tretiraju kao krajnja nepažnja, kada korisnik sam snosi cjelokupan gubitak.
NBS takođe ističe da je njena praksa naklonjenija korisnicima nego u većini zemalja Evropske unije.
Zbog toga se u saopštenju ponovo upućuje apel građanima da budu izuzetno pažljivi a iz NBS savjetuju da je „potrebno pažljivo pogledati samu poruku, od koga je dobijena, kakav je link koji je dobijen, te da li URL adresa odgovara zvaničnoj adresi tog pružaoca usluga“, jer je takav oprez postao neophodan. Nedeljnik