NJUJORK, Na svjetskim berzama početkom prošle sedmice su cijene akcija snažno porasle, zahvaljujući nadi u nove poticajne monetarne mjere Feda, da bi u posljednja dva dana oštro pale jer je niz slabih privrednih podataka oživio strahovanja od nove recesije u SAD-u.
Na Wall Streetu je Dow Jones prošle sedmice oslabio 0,4 odsto, na 11.240 bodova, a S&P 500 indeks 0,2 odsto, na 1.173 boda, što je već peta sedmica pad tih indeksa u posljednjih šest sedmica. Nasdaq indeks ostao je akoror nepromijenjen na 2.480 bodova.
Na početku prošle sedmice cijene su akcija snažno porasle, zahvaljujući nadi ulagača u nove poticajne monetarne mjere američke cntralne banke. Zapisnik sa sjednice Feda, održane početkom avgusta, pokazuje da su čelnici centralne banke razmatrali mogućnost uvođenja novih masivnih poticajnih mjera.
„Fed je prepoznao da situacija u privredi traži novu agresivnu akciju, što budi nadu u daljnje poticajne mjere na idućem sastanku u septembru, a to bi potaklo tržište kapitala“, kazao je Mark Luschini, strateg u kompaniji Janney Montgomery Scott.
Ali, entuzijazam ulagača postepeno je splašnjavao kako su na tržište pristizali makroekonomski izvještaji koji ukazuju na slabljenje privrede, da bi u petak cijene akcija potonule više od dva odsto, nakon razočaravajućih podataka o stagnaciji na američkom tržištu rada.
U avgustu je, naime, u privatnom sektoru otvoreno 17.000 radnih mjesta, dok ih je u javnom sektoru isto toliko zatvoreno. To je razočaralo ulagače, s obzirom da se očekivao rast broja zaposlenih za barem 75.000, nakon što je mjesec dana prije otvoreno 117.000 novih radnih mjesta. Stopa nezaposlenosti ostala je, pak, nepromijenjena na 9,1 odsto.
To je najslabiji izvještaj o zaposlenosti u posljednjih 11 mjeseci i još jedno u nizu razočaravajućih, pa su oživjela strahovanja ulagača od nove recesije u najvećoj svetskoj privredi.
„Privreda se bori sa snažnim čeonim vjetrovima, koji su posljednjih mjeseci ojačali. Iako je jasno da baš i ne pada s litice, malo je naznaka da bi privreda uskoro mogla ponovno uhvatiti snažniji zamah“, kaže Millan Mulraine, strateg u kompaniji TD Securities.
Među najvećim je gubitnicima prošle sedmice bio bankarski sektor. Posljedica je to vijesti da će regulatorne vlasti tužiti 17 banaka zbog prodaje rizičnih hipotekarnih vrijednosnih papira, čija je vrijednost za finansijske krize oštro pala, što je nanijelo goleme gubitke u državnim stambenim kreditorima Fannie Maeu i Freddie Macu.
U petak je, nakon te vijesti, cijena akcije Bank of America potonula osam odsto, dok su akcije Goldman Sachsa, Citigroupa i Morgan Stanleya pojeftinile između 4,6 i 5,7 odsto.
Na većini evropskih berzi cijene su akcija prošle sedmice porasle. Londonski FTSE indeks ojačao je 3,1 odsto, na 5.292 boda, a pariški CAC 1,9 odsto, na 3.148 bodova. Frankfurtski DAX ostao je skoror nepromijenjen na 5.538 bodova.
Na Tokijskoj je berzi, Nikkei indeks prošle sedmice porastao 1,7 odsto, na 8.950 bodova. Hina