BEOGRAD, Zakon o javnim nabavkama iz decembra 2008. godine u cilju harmonizacije propisa sa pravom EU još uvek nije dao određene rezultate.
Advokatska kancelarija Janković, Popović & Mitić ocijenila je kao nedovoljno efikasan Zakon o javnim nabavkama i efekte njegove primjene na transparentnost, efikasnost i konkurentnost postupaka javnih nabavki nakon godinu dana od primjene ovog Zakona.
Zakonom o javnim nabavkama regulišu se uslovi, način i postupak nabavke dobara i usluga i ustupanja izvođenja radova od strane naručioca.
Dušan Đorđević pravno uastupnik iz advokatske kancelarije Janković, Popović & Mitić objasnio je da je oblast javnih nabavki u Srbiji po prvi put regulisana Zakonom o javnim nabavkama iz 2002. godine, koji je pretrpio više izmjena.
Đorđević je zakon o javnim nabavkama koji je trenutno na snazi, a koji je donit sa namjerom otklanjanja nedostataka ranije važećih propisa i u cilju harmonizacije propisa sa pravom EU ocijenio kao nedovoljno efikasan.
“Donošenjem trenutno važećeg Zakona učinjeno je dosta u cilju veće transparentnosi postupaka javnih nabavki i usklađivanja našeg prava sa pravom Evropske unije. Međutim, i pored postojanja ovakvog pravnog okvira pitanje je da li kod naših naručioca postoji jasna spremnost za primenu postupaka koji garantuju transparentnost, a imajući u vidu učešće pregovaračkog postupka bez prethodnog objavljivanja javnog poziva od skoro 25% u ukupnom broju sprovedenih nabavki”, istakao je Đorđević
Julijana Jevtić iz iste advokatske kancelarije objasnila je da je pribavljanje dobara i usluga neophodno naručiocima radi ostvarenja javnog interesa i zadataka zbog kojih su osnovani.
“Obzirom na takvu njihovu funkciju i okolnost da se ove nabavke vrše sredstvima koja direktno ili indirektno potiču iz budžeta Republike, pokrajine ili jedinica lokalne samouprave, neophodno je obezbediti da pribavljanje dobara i usluga od strane naručioca bude optimalizovano”, rekla je Jeftićeva.
Prema njenim riječima takođe je neophodno povesti računa i o efektima koji javne nabavke imaju na opštu konkurentnost privrede obzirom na to koliko je učešće javnih nabavki u cjelokupnoj potražnji na tržištu.
Hajós Orsolya, predstavnik partnerske advokatske kancelarije CHSH iz Beča, odnosno njenog ogranka u Mađarskoj, koja je licencirani savjetnik za javne nabavke prenijela je svoja iskustva u reformi zakonodavstva iz oblasti javnih nabavki tokom procesa pristupanja EU.
Prema riječima gospođe Hajós, značaj principa transparentnosti, efikasnosti i konkurentnosti u postupcima javnih nabavki u Mađarskoj postaje sve izraženiji. Dok je u ranijem periodu praksa mađarske Komisije za javne nabavke bila da ove principe primjenjuje krajnje formalistički, pod uticajem prakse Evropske unije tokom posljednjih godina oni počinju da se uvažavaju i suštinski i time bitno utičući na postupke javnih nabavki.
Mađarski Zakon o javnim nabavkama donijet je 2004. godine, neposredno prije nego što će ući u Evropsku Uniju i oni su ga tada prilagodili zakonodavstvu EU, ali ni to nije bilo dovoljno da on bude primjenjiv i da rezultate.
“Zakon o Javnim nabavkama Mađarska je u poslednjih šest godina menjala ravno 24 puta”, rekla je Orsolya i dodala da je on tek u posljednjih par godina počeo da daje rezultate i da je ovaj zakon neophodno češće menjati jer on mora da bude prilagošen trenutnoj ekonpomskoj i poltičkoj situaciji.
Inače, prema podacima Ministarstva finansija, u Srbiji postoji oko 12.000 naručilaca i oko 80.000 ponuđača koji godišnje zaključe 250.000 ugovora o javnim nabavkama u vrijednosti oko 4 milijarde evra. Nov Zakon donio je ustede od 400 miliona evra državi. B92