Web platforma olakšava put do EU fondova

BANJALUKA – Aplikanti iz Republike Srpske su lani „povukli“ preko 255 miliona evra iz fondova EU te od drugih donatora. Ta suma bi narednih godina mogla biti veća uz pomoć interaktivne web platforme “Projekti EU”, koja je na jednom mjestu sumirala sve informacije o dostupnim sredstvima iz tih izvora.

Taj zaključak se može izvući iz dosadašnjih iskustva korisnika ovih fondova, ali i namjere tvoraca ove platforme, koji želi da približi ta sredstva budućim korisnicima.

Investicija u mesnu industriju

Da su EU fondovi dobar način da se unaprijedi poslovanje pokazuje praksa. Jedan od primjera je i slučaj mesne industrije „Tulumović“.

Oni su apliciranjem na javni poziv „Podrška investicijama u prerađivačke kapacitete i marketing poljoprivredno-prehrambenih proizvoda“, dobili grant od 300.000 KM za proširenje kapaciteta proizvodnje trajnih mesnih proizvoda.

Iz ove kompanije poručuju da su aplicirali u septembru 2020. godine, te da je projekat realizovan u toku 2021. godine.

„Način prijave projekta nije bio komplikovan, sve potrebne informacije smo pronašli na web sajtu na kojem je bio objavljen javni poziv (eu4agri.ba). Dobijena grant sredstva su nam pomogla u podizanju proizvođačkih kapaciteta trajnih mesnih proizvoda, a samim tim i u povećanju prodaje mesnih proizvoda”, objasnili su iz ove kompanije.

Planiraju i ubuduće koristiti sve mogućnosti web platforme Projekti EU, koju je pripremilo Ministarstva za evropske integracije i međunarodnu saradnju RS, kako bi se informisali o dostupnim sredstvima putem drugih projekata.

Proizvodnja vina po evropskim standardima

EU sredstva je koristila i vinarija “Jungić” koja je apliciranjem na javni poziv „Ublažavanje negativnog uticaja COVID19 na poljoprivredno-prehrambeni sektor“ pribavila grant od 175.000 KM za modernizaciju tehnološkog procesa proizvodnje i nabavku opreme.

Iz vinarije “Jungić” poručuju da su za ovaj vid finansiranja saznali iz komunikacije sa drugim kompanijama, kao i preko Ministarstva poljoprivrede RS.

“S obzirom na to da nam je ovo bilo prvo učestvovanje u ovakvom ili sličnom tipu EU projekata, možemo reći da je u početku bilo dosta nepoznanica oko same procedure za prijavu i apliciranje, te smo angažovali stručnog saradnika koji nam je u velikoj mjeri pomogao oko pripreme dokumentacije i same realizacije projekta. Informacije su bile dostupne, a naišli smo i na susretljivost i spremnost za pomoć i saradnju svih članova EU tima zaduženih za praćenje projekata” , objasnili su u ovoj vinariji.

Naglasili su da su sredstva dobijena kroz projekat u značajnoj mjeri unaprijedila proces proizvodnje vina.

“Omogućila su nam nabavku izuzetno kvalitetne i savremene vinske opreme čime smo stvorili uslove za pravljenje vrhunskih vina u skladu sa svim evropskim i svjetskih tehnološkim standardima. Takođe, u značajnoj mjeri sredstva su uložena u marketinške aktivnosti, kreiranje nove linije proizvoda, rebrending logotipa i kompletnog vizuala”, kazali su u vinariji “Jungić”.

Smatraju da web platforma Projekti EU može biti od velike pomoći za sve oni koji su zainteresivani za ovaj vid finansiranja.

“Za sada nismo imali prilike da pregledamo platformu i upoznamo se sa sadržajima, ali svakako da je od značaja i koristi za sve kompanije koje su, ili koje će tek da apliciraju za slične projekte poput našeg”, naglasili su u ovoj vinariji.

Osluškivali potrebe korisnika EU fondova

U Ministarstvu za evropske integracije i međunarodnu saradnju RS su rekli da je podrška svim zainteresovanim upravo i suština web platforme.

Napomenuli su da su i prije njenog uspostavljanja imali razvijen sistem obavještavanja potencijalnih aplikanata o otvorenim javnim pozivima fondova EU.

“Svim aplikantima koji su iskazali interes dostavljana su obavještenja i druge potrebne informacije u vezi apliciranja na pozive koji se finansiraju iz sredstava EU. Potreba za postojanjem platforme uočena je u procesu prikupljanja i analize podataka koje su dostavljali potencijalni aplikanti”, objasnili su u ministarstvu.

Dodali su da je izrada pokrenuta krajem 2019. godine, dok je platforma postala operativna u proljeće ove godine.

“Platforma Projekti EU je razvijena sa ciljem da bolje informiše i edukuje aplikante iz Republike Srpske o otvorenim pozivima i projektima koji se finansiraju iz sredstava EU i drugih donatora”, istakli su u ovom Ministarstvu i dodali da je uspostavljanje platforme sufinansirala Evropska unija preko projekta „EU za Civilno društvo“ (EU4CivilSociety).

Kako radi platforma i koje alate nudi?

Zainteresovani mogu preko linka http://projektieu.vladars.net/ da pristupe aplikaciji i da se besplatno registruju. Nakon registracije za svaku sljedeću prijavu potrebno je unijeti samo korisničko ime i lozinku. Nakon prijave korisnicima postaju dostupne stranice „Otvoreni pozivi“, „Video sadržaji“, „Česta pitanja“, „Prijava učešća u projektima“, „Pregled svih učešća u projektima“.

Odabirom „Otvoreni pozivi“ omogućava se pristup informacijama o svim trenutno otvorenim pozivima na koje korisnik može da aplicira, sa informacijama o nazivu poziva/projekta, opisom projekta, tipom i statusom projekta…

Na stranici „Česta pitanja“ dostupna su često postavljena pitanja i odgovori na ista. Korisnici mogu da unesu pitanje pomoću opcije „Ako imate pitanje koje nije u FAQ listi, unesite ga ispod i pošaljite na mejl“.

Odabirom „Prijava učešća u projektima“ otvori se „Formular za učešće na projektu“ gdje korisnik unosi podatke za svoje učešće na projektu koji mu mogu poslužiti da prati svoje projekte a ministarstvu da ima informacije o projektima koji se realizuju u RS.

Odabirom na „Pregled svih učešća u projektima“ otvara se stranica na kojoj korisnik može da vidi informacije o svom učešću na projektu, kroz prikazane informacije kao što su naziv poziva/projekta, tip projekta, očekivani rezultati projekta, planirano trajanje projekta…

Dostupni projekti

Osim alata koji će unaprijediti komunikaciju sa potencijalnim aplikantima u Republici Srpskoj, iz Ministarstva poručuju da web platforma predstavlja i korak ka digitalnoj transformaciji cijelog procesa.

“U narednom periodu očekujemo da će svi aplikanti iz baze ministarstva, trenutno 350 pravnih lica, preći na korišćenje ove platforme”, rekli su u Ministarstvu.

Napomenuli su da aplikanti iz RS/BiH trenutno mogu koristiti 15-ak finansijskih instrumenata/programa EU: Instrument pretpristupne pomoći IPA 3, programe prekogranične i transnacionalne saradnje, tematske programe EU, instrument Investicioni okvir za zapadni Balkan te više bilateralnih programa podrške zemalja EU.

Korisnici iz RS povukli milione iz EU fondova

Da postoji interes za finansiranje putem EU projekata potvrđuje i zvanična statistika.

“U 2021. godini aplikanti iz RS su učestvovali u realizaciji 182 projekta i „povukli“ su preko 255 miliona evra iz fondova EU i drugih donatora. Određen broj projekata je izražen kroz finansijsku vrijednost grantova opreme ili radova a neki i kroz tehničku pomoć za izgradnju kapaciteta, učešće u regionalnim inicijativama ili pripremu strateških dokumenata” poručili su iz Ministarstva.

Naveli su da fondove EU u Republici Srpskoj, u manjoj ili većoj mjeri koriste praktično svi segmenti društva.

“Radi prirode procesa evropskih integracija u prethodnih 15 godina fondovi su bili primarno namijenjeni tijelima javne uprave na republičkom nivou i jedinicama lokalnih samouprava. Od 2014. godine značajno raste podrška jedinicama lokalne samouprave i privredi”, kazali su u Ministarstvu.

CAPITAL: V. Popović