BEOGRAD, Narodna banka Srbije (NBS) saopštila je danas, povodom napisa u domaćim medijima da je centralna banka, samoinicijativno i bez konsultacija donijela odluku o povećanju učešća sa 10 na 20 odsto za stambene kredite, da je Odluka NBS donijeta na osnovu Uredbe Vlade Srbije i na sjednici Izvršnog odbora NBS od 17. maja, u prisustvu predstavnika Ministarstva finansija.
Odluka o mjerama za očuvanje i jačanje stabilnosti finansijskog sistema (koja se i odnosila na povećanje učešća za stambene kredite sa 10 na 20 odsto), “donijeta je jednoglasno na sjednici Izvršnog odbora NBS 17. maja 2011. bez diskusije predstavnika ministarstva finansija po ovoj tački dnevnog reda”.
Model dugoročnog stambenog kreditiranja definisan je Uredbom Vlade Srbije “tako da učešće iznosi ukupno 25 odsto od cijene nepokretnosti, a od toga korisnik kredita obezbjeđuje minimum 10 odsto, a država 15 procenata učešća i to u vidu dugoročnog stambenog kredita”, citirala je centralna banka tu vladinu Uredbu.
Prema vladinoj uredbi, “preostalih 75 odsto od cijene nepokretnosti, odnosno traženog iznosa kredita, obezbjeđuje poslovna banka, a osigurava Nacionalna korporacija za osiguranje stambenih kredita”.
Uredbom se, takođe, predviđa uspostavljanje hipoteke prvog reda u korist banke (na 75 odsto vrijednosti) i u korist Republike Srbije (na 15 odsto vrijednosti).
NBS navodi da iz toga proističe da vladina Uredba podrazumijeva kredit poslovne banke od 75 odsto vrijednosti nepokretnosti, što je niže od granice od 80 procenata koje je predviđeno Odlukom NBS (kada se izuzme 20 odsto učešća).
“Otuda Uredba Vlade Srbije i Odluka NBS nisu u koliziji ni u slučaju odobrenja hipotekarnog kredita sa valutnom klauzulom, jer korisnici subvencionisanih stambenih kredita neće biti u obavezi da obezbjede veće učešće od onog predviđenog Uredbom”, smatra NBS.
Centralna banka podsjeća da se na sjednicu Izvršnog odbora, u skladu sa Zakonom o NBS, poziva ministar nadležan za poslove finansija ili njegov predstavnik da učestvuju u radu sjednica, bez prava glasa.
Odluka NBS, prije svega, je okrenuta jačanju finansijske stabilnosti zemlje i pored ostalog, predviđa da banka može odobriti hipotekarni devizni, odnosno, kredit indeksiran deviznom klauzulom, uz uslov da iznos kredita nije veći od 80 odsto procjenjene vrijednosti založene nepokretnosti, umanjene za eventualni iznos već uspostavljene hipoteka višeg reda na istoj nepokretnosti.
Ovom odlukom to ograničenje se ne odnosi na dinarski hipotekarni kredit bez valutne klauzule.
NBS ponovo preporučuje bankama da razvijaju nove vrste kredita okrenute građanima i privredi u dinarima bez indeksacije za devizni kurs već, po potrebi, uz indeksaciju za referentnu kamatnu stopu NBS ili stopu rasta indeksa potrošačkih cijena. Takvi krediti bi kreirali bitno manji rizik za finansijsku stabilnost zemlje, navedeno je u saopštenju NBS. Emg.rs
Učešće za stambene kredite na osnovu Uredbe vlade
