BERLIN, Njemačka je i definitivno prihvatila da plati spasavanje ekonomski posrnulih država članica evrozone i time spriječi propadanje evra, ali i same Evropske unije.
Time je Njemačka svoje učešće u finansijskom paketu povećala sa 123 na čak 211 milijardi evra, čime obezbjeđuje gotovo polovinu novca za čitav finansijski paket težak 440 milijardi evra.
Kancelarka Angela Merkel je uspjela da ubjedi većinu poslanika Bundestaga da odobre veću pomoć posrnulim državama evrozone, iako i u njenoj partiji postoji žestoka opozicija, kako kažu, “bacanju para u rupu bez dna“.
Kritičari pitaju šta će raditi Njemačka kada, poslije Grčke, finansijsku injekciju zatraže i druge članice evrozone. Merkel, sa druge strane, tvrdi da novac poreskih obveznika neće biti uzaludno potrošen iako ne isključuje mogućnost da će dio dugova biti otpisan ukoliko Grčka bankrotira.
Ipak, zapitajmo se na trenutak šta bi se dogodilo da Njemačka, pokretačka snaga evrozone, riješi da joj je dosta spasavanja drugih i odluči da se „zahvali“ evru i napusti zajednički monetarni sistem.
Naime, jasno je da bi u slučaju napuštanja evrozone od strane, takozvanih, „malih zemalja“ to njima donijelo ogromnu depresijaciju valute, krah bankarskog sistema, onemogućen ekonomski rast i višegodišnju bitku sa visokom nezaposlenošću.
Ali šta bi bilo da jaka, u ovom slučaju najjača zemlja evrozone, napravi taj korak.
Time se u posljednje vrijeme često bave stručnjaci i njihov zaključak je istovjetan – Njemačka brani evro jer od njega ima samo koristi.
Tako analitičari švajcarske UBS banke navode da bi neka nova njemačka marka, koja bi zamijenila evro, ubrzo ojačala u odnosu na njega barem 40 odsto što bi znatno uzdrmalo izvozni sektor njemačke privrede, ali i primoralo banke na hitnu rekapitalizaciju.
“Osakaćen“ izvoz, banke kojima treba svjež kapital, ali i rastuća cijena kapitala, prema UBS-u, znače da bi napuštanje evra svakog njemačkog građanina koštalo u prvih 12 mjeseci između šest i osam hiljada evra, kao i od 3.500 do 4.500 hiljade evra u svakoj od narednih nekoliko godina.
Kada se to uporedi sa zaključkom švajcarskih bankara da bi svaki Nijemac „platio“ tek nešto više od hiljadu evra kada bi i Grčka, ali i Irska i Portugal, bankrotirali uz otpis polovine njihovih dugova jasno je i zašto je bilo za očekivati da kada prođe političko nadmudrivanje u Bundestagu bude dovoljno podignutih ruku za njemačko „Da“ spasu evrozone.
Zaduženima odobreno 273 milijarde evra pomoći
Inače, podsjeća list Danas, iz dosadašnjeg spasilačkog fonda za evrozonu Grčkoj, Irskoj i Portugalu odobrene su 273 milijarde pomoći.
Grčkoj je odobreno 110 milijardi, od čega su evrodržave odobrile 80 milijardi (samo Njemačka 22), a Međunarodni monetarni fond 30 milijardi evra. Isplaćeno joj je dosad 65 milijardi – 47,1 milijarda evra od Evrope i 17,9 milijardi evra od MMF-a.
Irskoj je odobreno 85 milijardi evra, od čega je EU odobrila 40,4 milijarde (Njemačka 9), a MMF 22,5 milijardi. Samostalno je Irska obezbjedila 17,5 milijardi, a bilateralno još 4,8 milijarde. Isplaćeno joj je dosad 22 milijarde, od čega joj je EU dala 15, a MMF 7,4 milijardi.
Portugaliji je iz dosadašnjeg spasilačkog fonda odobreno 78 milijardi. Od toga od EU 52 milijarde (od Njemačke 12 milijardi), a od MMF-a 26 milijardi. Dosad joj je isplaćeno 30,5 milijardi, od EU 20 milijardi i od MMF-a 10,5 milijardi.
Evro “donio” oko 60 milijardi evra
Nedavno istraživanje njemačke Kreditne banke za obnovu (KfW) je pokazalo da je Njemačka u protekle dvije godine svoje blagostanje uvećala za 50 do 60 milijardi evra, jer bi za toliko bio manji njen bruto društveni proizvod da je zadržala marku kao valutu. U istraživanju se navodi i da je daleko jeftinije, kako za Njemačku tako za evrozonu kao cjelinu, da se nastavi sprovođenje mjera za spasavanje evra i pomoć zemljama u krizi, nego što bi bio raspad monetarne unije i povratak na stare valute. B92