BANJALUKA – Ministar privrede i preduzetništva Republike Srpske Vjekoslav Petričević rekao je za Srnu da bi na teritoriji nekoliko opština i gradova u Srpskoj u narednom periodu mogle biti formirane slobodne zone, a u potencijalima prednjače Trebinje, Gradiška, Bijeljina i Šamac.
Petričević je napomenuo da su za formiranje slobodnih zona neophodni optimalni infrastrukturni i svi drugi uslovi koji moraju da prate takvu zonu.
On je naveo da se slobodne zone, prema pravilu, pokazuju isplativim u onim područjima koja su lokacijski dobro pozicionirana, kao što je, na primjer, uz samu granicu države, ali to nije nužno ukoliko postoji dobra komunikacija kao što su auto-putevi, magistralni put, željeznička pruga, aerodromi ili riječne luke.
Petričević je istakao da su bitni i prateći uslovi koje je potrebno ispuniti poput kvalifikovane radne snage za one industrije koje se pokreću u zoni, zainteresovanost domaćih privrednih subjekata koji bi poslovali u slobodnoj zoni, zatim sirovinska baza za neke industrije i drugo.
Inicijativa za osnivanje zone, napomenuo je Petričević, ne mora uvijek da bude pokrenuta od gradova i opština, već može da je pokrene i pojedino privredno društvo koje ima interes, što je često slučaj u uspješnim slobodnim zonama.
“U prijedlogu zakona o slobodnim zonama smo vodili računa i da olakšamo privrednim subjektima razumijevanje i samo osnivanje zone u odnosu na postojeće zakonsko rješenje, pa je, između ostalog, mnogo jasnija propisana procedura osnivanja zone“, rekao je Petričević.
I prema postojećoj regulativi bilo je moguće osnovati slobodnu zonu u Republici Srpskoj, ali je novi zakon ažuriran na način da su preciznije definisane odredbe i procedure osnivanja zona, da je jasnije definisana i ojačana uloga institucija Republike Srpske u osnivanju i praćenju rada zona, te da su određene odredbe uvedene sa ciljem da se poslovnoj zajednici olakša poslovanje u zoni.
Kada je riječ o povlasticama prema postojećim zakonskim rješenjima, Petričević je napomenuo da privredni subjekti u slobodnim zonaama neće plaćati carinu na robu u slobodnoj zoni, osim ako se takva roba stavi u slobodan promet na teritoriji BiH.
“Biće oslobođeni PDV-a kod uvoza dobara namijenjenih za potrebe slobodnih zona, za robu isporučenu unutar slobodne zone, kao i pružanje usluga poveznih sa prometom dobara unutar zone kao što su voda, električna energija, gas, toplotna energija i slično“, istakao je Petričević.
On je dodao da republički organi uprave mogu da ponude korisnicima zona sve podsticaje koje inače daju privrednicima kao što su podsticaji za povećanje plata, podsticaji za uvođenje novih tehnologija i podsticaji za zapošljavanje.
Osim toga, opštine i gradovi mogu samostalno da daju posebne povlastice u skladu sa svojim nadležnostima, kao što je zakup, prodaja zemljišta, komunalne naknade i drugo.
Narodna skupština Republike Srpske usvojila je Zakon o slobodnim zonama, kojim se precizira postupak osnivanja i početak rada slobodne zone, a normirane su i odredbe o promjeni granica slobodne zone u kojoj bi privredni subjekti imali određene olakšice. Srna