Milioni za sport u Banjaluci podijeljeni u političkoj trgovini

BANJALUKA – Vlast u Banjaluci u ovoj godini će za sport izdvojiti više od 15 miliona KM što je osam puta više nego na početku mandata tačnije u 2021. godini. Najveći dio tog novca, oko 80 odsto, već je kroz razne političke dogovore otišao na izgradnju arene za jednokratni teniski turnir „Srpska open“ te za grantove pojedinim klubovima.

To se može zaključiti iz programa razvoja sporta koji se finansira iz budžeta grada Banjaluka, a koji je analizirao portal CAPITAL. Ostatak novca, malo više od dva miliona KM su podijelili svi oni koji prema definicijama nadležnih predstavljaju sport u Banjaluci.

Naime, finansiranje sporta iz budžeta grada Banjaluka obuhvata razna izdvajanja, između ostalog, za rad sportskih klubova, održavanje sportskih manifestacija i takmičenja, odlazak na takmičenja, stipendije za sportiste, sport u školama.

Ove godine rekordna suma za sport, najveći dio otišao na arenu

Ako je suditi prema dokumentu revidirani Program razvoja sporta sa prioritetnim oblastima finansiranja za 2023. godinu Grad Banjaluka za ovu oblast predviđa 15,4 miliona KM.

Kada se pogledaju pojedinačna izdvajanja, najveći dio novca je već otišao na izgradnju nedovršene multifunkcionalne dvorane uz park „Mladen Stojanović“ za potrebe turnira „Srpska open“.

Za taj objekat izdvojeno 11,5 miliona KM, od čega deset miliona KM kredita te 1,5 miliona KM iz redovnih budžetski sredstava namijenjenih za sport.

U pitanju je objekat u čiju izgradnju su netransparentno uloženi milioni maraka javnog novca, radovi su se odvijali mimo važećeg RP, a dozvole su izdavane naknadno, i to sve uz odobravanje lokalne i republičke vlasti, o čemu je CAPITAL više puta pisao.

Nakon turnira održana su dva sportska događaja, a objekat trenutno zjapi prazan bez planova za njegovu budućnost.

Naime, trenutni sportski teren je otvorenog tipa, odnosno nedovršen. Da bi se pretvorio u ono što nadležni priželjkuju, u multifunkcionalnu sportsku dvoranu, potrebno je da se teren stavi pod krov. Za to su neophodni dodatni milioni, a niko od nadležnih iz Grada Banjaluke, niti Vlade RS do sada nije iznio konkretne informacije o nastavku tog projekta.

Takođe, još nije riješen status arene. Tokom izgradnje objekta gradonačelnik Draško Stanivuković je najavljivao da će objekat po završetku turnira biti predat na upravljanje Gradu Banjaluka. To se još nije dogodilo, iako je turnir održan u aprilu niti ima naznaka da će se situacija po tom pitanju uskoro promijeniti.

 Šta kažu propisi?

Kako se dobija javni novac i ko ima pravo na sredstva Grada Banjaluka uređeno je kroz razne kriterijume i sisteme bodovanja kroz tri programa razvoja sporta i to: osnovni program za sufinansiranje programskih aktivnosti sportskih organizacija, posebni program sufinansiranja programa/projekata sportskih organizacija i kroz program za sufinansiranje organizacije sportskih takmičenja ili manifestacija od posebnog značaja. Taj način raspodjele novca uvela je prethodna administracija uz obrazloženje da će tako sistemski riješiti ovu oblast i time ograničiti apetite sportskih klubova, ali i lokalnih političara koji su nedostatak propisa koristili kako bi njima bliski klubovi bili favorizovani prilikom raspodjele novca. Ti propisi u ovoj godini izgleda nisu bili prepreka da se novac dijeli za pojedine projekte koji su se uklapali u političke dogovore političara u Banjaluci.

Grantovima „kupuju“ saglasnost Skupštine grada

Drugu značajnu stavku u Programu razvoja sporta sa prioritetnim oblastima finansiranja čini veći broj grantova u iznosu od 920.000 KM što nije bio slučaj prethodnih godina. Taj novac je raspoređen na jedan projekat i pet klubova.

Ti grantovi su proizvod političkih dogovora gradonačelnika Stanivukovića koji je zvanični predlagač skoro svih odluka, koje dolaze na Skupštinu grada te odbornika većine koju predvodi SNSD, bez čijeg odobrenja realizacija odluka nije moguća. Sve te odluke su nekada sa više, a nekada sa manje tenzija, dobijale „zeleno svjetlo“ Skupštine grada i većina ih je dodata naknadno, odnosno nisu bile dio prvobitnog plana aktuelne gradske administracije.

Tako je 200.000 KM odobreno za sanaciju i izgradnju sportskog terena u studentskom centru „Nikola Tesla“ i po 60.000 KM za rekonstrukciju objekata koje koriste FK „Rekreativo“ i FK „Željezničar“.

Po 50.000 KM je odobreno bokserskom klubu „Kratos“ za organizaciju međunarodne kik boks revije „Hektor fight night 4“, te rukometnom klubu „Borac“ za nastavak normalnog funkcionisanja, a čak pola miliona KM je odobreno fudbalskom klubu „Borac“ za istu tu namjenu.

Primjer takve „saradnje” se može vidjeti i na grantovima koju su dobili bokserski klub “Kratos” te RK “Borac”.

Izdvajanje ovih sredstava je predložio klub odbornika SNSD-a amandmanima na prvi ovogodišnji rebalans budžeta, i prema informacijama koje su se tada mogle čuti u skupštinskim kuloarima oni su bili jedan od uslova da se rebalans izglasa.

Te amandmane je prihvatio gradonačelnik, što znači da su postali dio rebalansa budžeta, a zauzvrat je dobio potrebnu podršku za izglasavanje ovog dokumenta. Manje više sličnim putem su se i ostali grantovi našli u programu razvoja sporta.

Od prošle godine kroz ovaj program se evidentira i grant za rad Gradskog olimpijskog bazena koji u ovoj godini iznosi 900.000 KM.

Samo dva miliona KM za sve ostale klubove i aktivnosti

Kada se odbiju sva gore navedena sredstva ostaje svega 2,1 milion KM za rad svih ostalih klubova u Banjaluci koji se dodjeljuje putem javnih poziva koji imaju sisteme bodovanja i kriterijume za raspodjelu novca.

Tačnije ta suma je obuhvatila finansiranje 71 sportskog kluba, realizaciju 29 projekata sportskih organizacija, 28 manifestacija odnosno takmičenja od značaja za Banjaluku, razvoj sporta kroz školske sekcije koji u školskoj 2022/2023. godini obuhvata đake u 18 osnovnih škola.

U tu cifru su uključena i izdvajanja za rad šest sportskih organizacija za lica sa invaliditetom, zatim za realizaciju pojedinih projekata te takmičenja za lica sa invaliditetom.

Takođe, predviđena su i izdvajanja za zdravstvenu zaštitu sportista u klubovima, stipendije uspješnim sportistima, besplatnu obuku za 500 osnovaca neplivača, novac za razvoj vaterpola te za učešće na međunarodnim takmičenjima.

U Gradskoj upravi Banjaluka za CAPITAL su rekli da su uz gore navedena izdvajanja za sport odobrili dodatni novac za pojedine klubove, za učešće na takmičenjima, a koja se nisu mogla planirati jer zavise od plasmana klubova na regionalnim ili međunarodnim takmičenjima. Po tom osnovu šest klubova dobilo je ukupno 85.000 KM.

„Za sada nisu planirana dodatna izdvajanja, osim ako pri usvajanju drugog rebalansa za 2023. ne dođe do određenih promjena“, kažu u Gradskoj upravi.

Kada se pogledaju sve ove brojke većina sportskih organizacija, klubova i pojedinaca u Banjaluci ove godine je raspodijelilo ukupno 2,19 miliona KM.

Ti iznosi bili su slični i u protekle dvije godine. U 2022. godini za sport je izdvojeno oko dva miliona KM, a u 2021. godini na razvoj sporta potrošeno je 1,8 miliona KM.

CAPITAL: V. Popović