BANJALUKA – Izmjenama Programa neinvazivnog prenatalnog testiranja iz krvi trudnica za 2025. godinu, koji je počeo da se primjenjuje, trudnicama je omogućeno da ovu uslugu urade bilo gdje, nakon čega se Fondu zdravstvenog osiguranja Republike Srpske obraćaju zahtjevom za refundaciju troškova i to u roku godinu dana od dana plaćanja NIPT-a.
Pomenutim programom, takođe, definisane su i indikacije, ali i način ostvarivanja prava na NIPT. Pravo na refundaciju troškova za NIPT, kako je saopšteno iz Fonda, ostvaruju trudnice starije od 35 godina, na prijedlog ginekologa kod kojeg je žena registrovana i koji ima ugovor sa FZO RS.
Isto tako, pravo na NIPT imaju i trudnice mlađe od 35 godina, ali u slučaju kada je rezultat kombinovanog skrining testa prvog tromjesečja trudnoće pozitivan ili neodređen. Takođe, pravo imaju i one čija je prethodna trudnoća bila sa povećanim rizikom od hromozomskih abnormalnosti kod fetusa ili trudnica već ima dijete sa potvrđenom hromozomskom abnormalnošću, zatim kada su utvrđene medicinske kontraindikacije za invazivne dijagnostičke procedure, kao što je visok rizik od pobačaja, koagulopatije.
„Pravo na NIPT ostvaruju i žene kada se na osnovu ultrazvučnog nalaza sumnja na fetalne abnormalnosti, ali i onda kada u porodici trudnice postoji istorija hromozomskih abnormalnosti ili kada je poznata roditeljska translokacija, odnosno genetski rizik“, istakli su u Fondu.
Dodali su da na refundaciju mogu da računaju i trudnice koje su prethodno imale tri ili više pobačaja, te kada je trudnoća ostvarena biomedicinski potpomognutom oplodnjom, a prethodno nije rađena genetska analiza.
„Da bi se ostvarilo pravo na refundaciju troškova, trudnice u roku od godinu dana od plaćene zdravstvene usluge u nadležnu poslovnicu Fonda treba da predaju nalaz i mišljenje nadležnog doktora medicine specijaliste ginekologije i akušerstva kod kojeg je trudnica registrovana na primarnom nivou zdravstvene zaštite u kojem je data preporuka za NIPT u skladu sa indikacijama, zatim potpisan obrazac pristanka za sprovođenje NIPT (obrazac dobija kod ginekologa), te račun za troškove testiranja sa specifikacijom. Osim toga, neophodno je dostaviti i dokument o izvršenom plaćanju koji glasi na ime osiguranog lica ili ime člana porodice osiguranog lica, kao i kopiju kartice tekućeg računa ili kopiju ugovora o otvaranju i vođenju transakcionog računa“, objasili su u Fondu.
Refundacija troškova naknade za NIPT sprovodi se na osnovu Odluke Vlade RS, a kako je definisano,trudnice imaju pravo na refundaciju 90 odsto stvarnog troška, odnosno maksimalno 1.100 KM.
Oni su podsjetili da je do izmjene proceduralnog načina ostvarivanja prava na NIPT došlo zbog odluke Konkurencijskog savjeta BiH koji je ocijenio da se dosadašnjim načinom finansiranja ove usluge narušila tržišna konkurencija. Fond je bio dužan da postupi po ovoj odluci, iako i dalje smatra da ova odluka usložnjava proces ostvarivanja prava na NIPT, jer trudnice prvo moraju da plate ovu uslugu i da potom podnose zahtjev za refundaciju.
„Naš cilj od početka bio je da se pravo na NIPT u potpunosti ostvaruje kroz javni zdravstveni sistem i to preko Univerzitetskog kliničog centra RS koji je jedina ustanova u Republici Srpskoj sa genetskim savjetovalištem. Iako je to bio najsigurniji i najpravedniji model za sve žene koje imaju preporuku za ovaj test, Konkurencijski savjet BiH smatrao je drugačije, te shodno njihovoj odluci izmijenjen je program za ovu, ali i za narednu godinu“, poručili su u Fondu. Glas Srpske