BERLIN, Kina je u 2008. godini postala vodeći svjetski proizvođač automobila, pretekavšu Njemačku i SAD, čije se posrnule industrije automobila bore da prežive u uslovima sadašnje ekonomske krize.
Prošle godine Kina je povećala svoj udio na svjetskom tržištu automobila na 17,2 odsto i iza sebe ostavila Njemačku, s učešćem od 14,7 odsto i SAD, s udjelom od 14,6 procenata, pokazali su podaci njemačkog Udruženja proizvođača automobila VDMA.
Izbijanje Kine na vodeću poziciju po proizvodnji automobila bilo je za mnoge stručnjake potpuno neočekivano, ali oni smatraju da ta zemlja sada neće lako prepustiti liderstvo, čak ni poslije okončanja krize. Britanski analitičari podsjećaju da je kineska auto-industrija počela da se razvija prije dvadesetak godina zahvaljujući osnivanju zajedničkih preduzeća s vodećim zapadnim kompanijama, ali da je sada dostigla zavidan nivo razvoja. U prvo vrijeme su sve evropske kompanije imale veoma velike udjele na kineskom tržištu, jer su imale tehnološku prednost. Uslovi za osnivanje zajedničkih preduzeća su ih, međutim, primorali da predaju kineskim kompanijama savremene zapadne tehnologije i znanja, što je, kao rezultat, dovelo do toga da kineski proizvođači sada mogu da proizvode istu tehnologiju, istiskujući svoje bivše zapadne partnere.
Jedina lekcija koju iz toga mogu izvući u Evropi je, po mišljenju britanskih analitičara, da ne učine iste greške u ostalim tehnologijama u kojima evropske kompanije još imaju konkurentsku prednost.
“Problem je u tome što Evropa ne vidi Kinu kao konkurenta, što je u znatnoj mjeri još smatra zemljom u razvoju”, ukazao je londonski analitičar Džon Foks, autor studije o odnosima Evropske unije i Kine.
Sve japanske automobilske kompanije, na primjer, potpisuju kodeks ponašanja koji je utvrdila Vlada i u Kini proizvode samo auto-dijelove, ali ne i visokotehnološke motore, kao što je motor za ekološki model tojota prius. Evropske kompanije, međutim, i dalje umnogome konkurišu jedna drugoj za osvajanje tržišnog udjela u Kini, ma šta to koštalo, bez obzira na izglede sve većeg sniženja profita na tom tržištu.
Uz auto-industriju i kinesko tržište automobila nije previše osjetilo posljedice globalne krize. Potonuće prodaje automobila, kakvo je zabilježeno u SAD i Evropi, još je daleka prespektiva za kinesko tržište, na kojem je u martu, prema podacima kineskog udruženja auto-industrije, prodato rekordnih 1,11 miliona novih automobila. Luksuzna vozila, koja se nagomilavaju u evropskim lukama i parkovima automobila, sve više privlače kineske kupce sa dubokim džepom.
Prodaji automobila u Kini doprinijele su i različite podsticajne mjere u okviru Vladinog stimulativnog paketa, uključujući ukidanje poreza za vozila s motorima manjim od 1,6 litara. Kineska vlada takođe subvencioniše kupovine automobila s motorima na alternativna goriva, objavljeno je na internet sajtu euobserver.com.
Kina lider u proizvodnji automobila
