VAŠINGTON, Uprava federalnih rezervi SAD (Fed) očekivano je odlučila, na sastanku baničinog rukovodstva koji je završen juče, da ne mjenja važeću dvoodstotnu baznu kamatu, usljed snažnih inflatornih pritiska i tromog privrednog rasta američke ekonomije.
Američka centralna banka je u periodu od septembra minule do aprila ove godine sedam puta snižavala osnovnu interesnu stopu, za ukupno 3,25 odsto, ali su je inflatorni pritisci u domaćoj privredi naterali da u protekla dva mjeseca odustane od daljeg smanjenja cijene zaduživanja na federalne fondove.
“Mada opadajući (ekonomski) rizici opstaju, rastući rizici od inflacije, takođe, izazivaju značajnu zabrinutost”, navodi se u saopštenju koje je javnosti dostavljeno nakon završetka zasjedanja desetočlanog rukovodećeg tima Fed – a.
Čelnici Fed – a ocijenjuju da bi labavija monetarna politika trebalo da podstakne uspon vodeće svijetske ekonomije koja je poslje razočaravajuće lošeg starta, na početku ove godine, ostvarila tokom drugog tromjesečja nešto bolji rast od 1,9 odsto, računato prema godišnjoj osnovi.
Nivo američke inflacije bi do kraja ove i tokom naredne godine trebalo da bude umjeren, procjenjuje rukovodstvo Fed – a, ali istovremeno priznaje da će u vezi budućeg kretanja potrošačkih cijena kojima se uobičajeno mjeri nivo inflatorne stope i dalje vladati “visoka neizvesnost”.
SAD su u prva tri ovogodišnja mjeseca ostvarile, prema procjeni vladinih eksperata koja je objavljena minule sedmice, privrednu ekspanziju od 0,9 odsto, dok je ekonomski rast u poslednjem kvartalu 2007. bio, prema revidiranim podacima, blago negativan.
Fed je u proteklih nekoliko mjeseci uložio ogromna sredstva u podsticanje domaće potrošnje, a kreditirao je, kako se navodi u izveštaju nemačke agencije DPA iz Vašingtona, takođe i izvozne poslove.
Nezavisni ekonomisti upozoravaju, međutim, da će produžena kriza na stambenom tržištu, kao i teško narušena stabilnost bankarskog sektora, nastaviti da vrši pritisak na ekonomiju SAD “tokom narednih nekoliko kvartala”.
Sve veća inflacija u SAD je, inače, podstakla neke vladine ekonomiste da se založe za povećanje kamata pod kontrolom Fed – a. U junu su, naime, potrošačke cijene uvećane za pet odsto, računato prema godišnjem nivou, nakon drastičnog poskupljenja nafte i hrane.
Međunarodni monetarni fond je prošle sedmice ocijenio da bi SAD trebalo da razmotre mogućnost oštrijeg povećanja kamata, ukoliko se ekonomska aktivnost u narednim mjesecima poboljša, a kriza na finasijskim tržištima smiri.
Finansijski eksperti u Evropi i SAD očekuju da posle odluke Fed – a, da ne menja osnovnu kamatnu stopu, na isti način postupi i rukovodstvo Evropske centralne banke (ECB) i Banke Engleske (BoE), jer se 15 – člana zona evra i Velika Britanija, takođe, suočavaju sa pojačanim inflatornim pritiscima.
Bazna kamata ECB je prošlog mjeseca uvećana 0,25 odsto, na 4,25 odsto, dok je ista interesna stopa BoE 5,25 odsto.
Ubjedljivo najnižu baznu kamatu stopu u grupi sedam industrijski najrazvijenijih zapadnih zemalja ima Japan (0,50 odsto), navode finansijski analitičari.
Ekonomisti ukazuju da se inflatorni pritisci ove godine značajno povećavaju i u Japanu, prvenstveno zbog stalnog rasta cijena nafte, pa nije isključeno da monetarne vlasti u Tokiju uskoro zaoštre kamatnu politiku.
Fed odlučio da ne mjenja nivo bazne kamate
