BANJALUKA, Indeks Banjalučke berze ERS10, koji pokazuje kretanje cijene akcija deset preduzeća iz sistema “Elektroprivrede RS”, pao je ispod svog početno uspostavljenog nivoa, pod uticajem dugotrajnog pesimizma investitora na domaćem i svjetskom tržištu kapitala.
Indeks ERS10 se nakon berzanskog trgovanja u ponedjeljak spustio ispod 1.000 poena, koliko je iznosila njegova vrijednost prilikom formiranja u decembru 2005. godine, da bi juče zaronio na 968,23 poena.
To znači da je prosječna cijena akcija deset preduzeća “Elektroprivrede RS” pala za čak 86 odsto u odnosu na njihovu maksimalnu vrijednost dostignutu sredinom aprila prošle godine.
Berzanski analitičari i investitori u akcije ističu da se razlozi strmoglavog pada akcija u elektroenergetskom sektoru ne mogu posmatrati odvojeno od ukupnih negativnih dešavanja na tržištu kapitala, ali da su prema dnu dodatno “pogurani” i specifičnim internim uzrocima.
Vladan Jović, direktor banjalučkog Društva za upravljanje investicionim fondovima VIB, smatra da se unutrašnji razlozi ogledaju u prošlogodišnjem lošem poslovanju “Elektroprivrede RS” kada je zapala u višemilionske gubitke. Ističe i da na ruku investitora u akcije, čiji je cilj što veći profit i dividenda preduzeća, ne ide i to što cijenu struje u RS određuje regulator, a ne tržište.
“Kada tome dodamo sporove s malim akcionarima, poput projekta u RiTE Gacko i to što preduzeća ‘Elektroprivrede’ i formalno i suštinski posluju kao javna, iako je riječ o akcionarskim društvima, onda ne treba da čudi zabilježeni potop akcija”, kazao je Jović.
U “Elektroprivredi RS”, međutim, smatraju da se pad indeksa ERS10 ne može dovesti u usku vezu s poslovanjem preduzeća, jer je ono, ističu, u prvih šest mjeseci ove godine bilo izuzetno uspješno s ostvarenom konsolidovanom dobiti od 35 miliona KM.
“Pad vrijednosti akcija ‘Elektroprivrede RS’ je posljedica globalnih kretanja na berzanskom tržištu, ne samo u RS već u cijelom svijetu, započetih prošle godine”, smatra Branislava Milekić, generalni direktor tog holdinga.
Ona, takođe, ocjenjuje da investiranje u akcije na Banjalučkoj berzi uglavnom nije plod dugoročnog ulaganja i planiranja investitora, već njihovih nastojanja za brzom zaradom.
Na primjedbe investitora u akcije zbog primjene “netržišnih” cijena struja za domaće tržište, Milekićeva ističe da se metodologija određivanja te cijene zasniva na podmirivanju troškova poslovanja s određenom stopom povrata na kapital.
Napominje da Regulatorna komisija za energetiku RS vodi računa da ta cijene bude optimalna u datim uslovima zbog toga što bi njeno povećanje, osim rasta dobiti preduzeća, ukazuje, uticalo i na skok drugih cijena u RS.
Buduća ulaganja idu preko berze
Branislava Milekić kaže da “Elektroprivreda RS” nastoji da se sve buduće velike investicije u ovaj sektor realizuju većim dijelom preko berze, na šta su, naglašava, spremni i strani investitori.
Pregovore tog preduzeća sa stranim partnerima o ulaganju u energetiku RS ona je ocijenila dokazom da je taj sektor vrlo interesantan za ino-ulaganja, izražavajući očekivanje da će to doprinijeti oporavku Banjalučke berze.
“‘Elektroprivreda RS’ će nastojati da putem mjera koje preduzima bude stabilizirajući faktor za berzu u RS”, istakla je Milekićeva. Nezavisne n.
ERS10 ispod početnog nivoa
