Dvije banke tužene za milionski iznos zbog kriptovaluta u BiH

BANJALUKA – Dvije banke u Srpskoj tužene su za milionski iznos jer su uskratile da preko njih posluje firma „Digital Asset Menagement“ iz Banjaluke, koja je osnivač prve mjenjačnice za kriptovalute u BiH (Balkan Crypto Exchange), saznaje portal CAPITAL.

CAPITAL saznaje da je kompanija „Digital Asset Menagement“ podnijela tužbe Okružnom privrednom sudu u Banjoj Luci protiv dvije banke koje su odbile da izvrše transakcije, odnosno prenos novca iz inostranstva na račun te banjalučke firme, te da su zatvorile poslovne račune kompanije.

Banke su uplaćeni novac vratile pošiljaocu, jednostrano raskinule saradnju i nisu postupile po Zakonu o sprečavanju pranja novca i finansiranja terorističkih aktivnosti u BiH, navedeno je u tužbama.

Jednom od tužbi, „Digital Asset Menagement“ traži da im banka nadoknadi štetu od oko 1,2 miliona maraka koja im je nanasena jer su od strane banke opstruisani da obavljaju poslovanje i svoju registrovanu privrednu djelatnost.

Naime, banjalučka firma otvorila je račune u banci koja je kroz proces otvaranja računa bila upoznata čime se firma bavi. Uprkos tome jednu od uplata na račun firme, od stranog privrednog društva, banka je blokirala bez obavještenja i obrazloženja u trajanju od oko mjesec dana.

Nakon toga banka je domaćoj firmi otkazala saradnju, a kao razlog je navela da je problem djelatnost firme.

„To je u potpunosti neosnovano, prije svega jer je banka u postupku koji je prethodio zaključenju ugovora, iz dostavljene dokumentacije od strane firme ostvarila uvid u privrednu djelatnost. Banka je nakon svih provjera odlučila da jednostrano raskine ugovore zbog čega je firma trpila i trpi značajne negativne posljedice, ne samo u smislu izgubljene dobiti, već i poslovne reputacije“, istakao je advokat banjalučke kompanije Dalibor Mrša u tužbi.

Dodao je da je banka prouzrokovala štetu firmi koju zastupa i da je zbog toga uslijedila tužba, a obratili su se i Agenciji za bankarstvo RS kao regulatoru na bankarskom tržištu koja se proglasila nenadležnom i uputila ih da svoja prava zatraže na sudu.

U „Digital Asset Menagement“ ističu da niti jednim pozitivnim zakonskim propisom nije zabranjen, niti ograničen njihov rad. Tvrde i da banka nije postupala po Zakonu o sprečavanju pranja novca i finansiranja terorističkih aktivnosti, već je bez obrazloženja donijela odluku o vraćanju transakcije i zatvaranju transakcionog i devizinog računa firme.

„Banka je, ukoliko je smatrala da je transakcija sumnjiva, trebala po zakonu obavijestiti nadležni državni organ. Međutim, vratila je novac uplatiocu i time prikrila navedenu transakciju, kao da nije učinjena, čime je pored firme oštetila i državu na ime poreza i prijavljivanja/oduzimanja novčanih sredstava proisteklih iz krivičnih djela“, naveo je Mrša i dodao da samo država, nadležni organ, a ne banka, ima ovlašćenja da se miješa u proment novčanih sredstava.

Problem pravila i druga banka

Problem da posluju pomenutoj banjalučkoj kompaniji pravila je još jedna banka, koju su takođe tužili tražeći naknadu štete od 51.000 KM.

I druga banka im je jednostrano raskinula ugovore koje su imali o otvaranju računa, te im nanijela štetu.

Raskidu je prethodila uplata od strane kompanije s kojom sarađuju, a o čemu su banci dostavili ugovor. Priliv novca je odbijen, a u tužbi se navodi da je to bila samovolja banke jer je postojao pravni osnov za uplatu.

Nakon što su se žalili jer je izvršen povrat sredstava, banka im nikada nije odgovorila po kojem pravnom osnovu je izvršila povrat novca kompaniji u Londonu.

Nedugo zatim obavijestili su ih da prekidaju poslovni odnos i zatvaraju račune, bez obrazloženja. Zbog svega su imali i problem sa onima za koje su obavljali posao, odnosno za koje su posredovali u prodaji kriptovaluta.

Ni druga banka nije, ako je smatrala sumnjivim transakcije, obavijestila Finansijsko-obavještajno odjeljenje SIPA-e o tome.

Klak: Pojedine banke se stavljale iznad zakona

Direktor „Digital Asset Menagement“ Nikola Klak rekao je da je poslovanje svih pravnih lica u BiH uređeno zakonskim propisima koje moraju da poštuju svi bez izuzetaka, bez obzira što su kriptovalute relativno novi fenomen na tržištu.

„Naša kompanija je u protekle tri godine imala određenih problema sa pojedinim bankama koje su se takoreći stavljale iznad zakona na način da su internim pravilima nezakonito diskriminisali klijente, paušalno i parcijalno tumačile odredbe pojedinih zakona ili koristile tumačenja jednog zakona kao opravdanje za kršenje drugog zakona“, istakao je Klak.

Dodao je da su pojedine banke odbijale da im otvore račune, da su pojedine otvorile pa zatvorile račune, dok su neke stopirale transakcije pod izgovorom da su kriptovalute zabranjene što zakonom, što internom politikom banke.

„Smatramo da su tužene banke i pored pravovremenog upozorenja od strane našeg pravnog tima, sistematski i kontinuirano prekršile nekoliko zakona, odnosno da su bez zakonskog osnova činile djela na našu štetu kao i na štetu naših klijenata“, naglasio je Klak.

Kao pioniri o oblasti kriptovaluta, ističe on, u proteklom periodu izgradili su kompaniju koja posluje na slobodnom tržištu u skladu sa zakonom.

„Bez obzira što smo u ovom slučaju odlučili da tužimo mnogo veće kompanije od naše, želimo da ovim tužbama dokažemo da smo pred zakonom svi jednaki i da banke moraju da poštuju te iste zakone te da odgovaraju za nezakonito i neodgovorno poslovanje“, rekao je Klak.

Takođe, on ističe da žele da podstaknu i regulatore da sistemski djeluju i nadziru sprovođenje zakona te stanu u kraj samovolji pojedinih banaka.

Podsjećamo, CAPITAL je još ranije ukazivao na probleme koje privredna društva, koja se bave kriptovalutama, imaju sa bankama.

CAPITAL: Svjetlana Šurlan