LONDON, Banke u istočnoj Evropi još nisu izvan opasnosti i prognoze za sektor finansijskih usluga u privredama koja će vjerojatno ostati u recesiji ove godine ostaju ‘zabrinjavajuće’, ocijenili su ekonomisti Capital Economicsa, a prenosi Bloomberg.
“Stanje finansiranja i dalje je slabo” u Mađarskoj, Rumuniji, Bugarskoj i baltičkim zemljama, Latviji, Litvaniji i Estoniji, ocijenio je ekonomist Neil Shearing iz londonskog sjedišta Capital Economicsa, vodeće nezavisne savjetodavne kompanije za makroekonomska istraživanja.
“Uslovi kreditiranja u najboljem će slučaju vjerojatno ostati izuzetno strogi budući da ekscesi u posljednjem desetljeću nisu razriješeni”, tumači dalje taj ekonomist koji se bavi novim tržištima.
Pad aktivnosti u navedenih šest privreda nastaviće se i u 2010., drugu godinu zaredom, ograničavajući potražnju za zajmovima, poput onih potrošačkih i hipotekarnih, kazao je Shearing. Istočnoevropske banke i njihove matične kompanije u Austriji, Italiji, Njemačkoj i Švedskoj saopštile su o rastu nenaplaćenih zajmova nakon što su valute u regiji oslabile prošle godine, povećavši troškove servisiranja zajmova iskazanih u stranoj valuti.
“Novo značajnije pogoršanje stanja u globalnom finansijskom okruženju moglo bi pokrenuti novi val bankarskih teškoća”, upozorio je Shearing. Latvija, Estonija, Rumunjska i Bugarska bilježe najveći udio loših zajmova u regiji. U Latviji je tako udio loših zajmova u ukupnim zajmovima 14,5 odsto, u Estoniji 12 odsto, u Rumuniji 11,2 odsto a u Bugarskoj 10,1 odsto. U Mađarskoj i Litvaniji iznose 9,5 odnosno 8,2 odsto, kaže dalje Shearing.
Zajmovi iskazani u stranim valutama čine 91 odsto ukupnih zajmova u Latviji, 87,1 odsto u Estoniji i 71,8 posto u Litvaniji, objavio je Capital Economics. U Mađarskoj, Rumuniji i Bugarskoj čine oko dvije trećine postojećih zajmova.
Kako je dalje ocijenio Shearing, poljske, češke, slovačke i turske banke u dobrom su stanju, s nižim udjelima zajmova iskazanih u stranoj valuti, sigurnom situacijom po pitanju finansiranja te boljom dostupnošću kredita za kućanstva i kompanije u odnosu na druge zemlje u regiji.
Ruske banke što se tiče situacije finansiranja takođe su “zdrave”, s niskim udjelima loših zajmova, kazao je Shearing. Službene ruske statistike govore da njihov udio doseže 6 odsto,ali stvaran udio vjerojatno je bliži 20 posto, napominje ekonomist Capital Economicsa.