SARAJEVO, Banke u Federaciji BiH mogu bez dodatnih troškova reprogramirati kredite svojih klijenata koji nemaju kašnjenja u otplati kredita duže od 90 dana.
To je, između ostalog, sadržano u privremenim mjerama za reprogram kreditnih obaveza fizičkih i pravnih lica u bankama u FBiH, koje je nedavno usvojila Federalna agencija za bankarstvo.
“Reprogram kredita dozvoljava se pravnim i fizičkim licima koja su imala uredne otplate rata, ali su zapala u teškoće zbog efekata globalne finansijske i ekonomske krize. Na ovaj način bankama omogućavamo da ne pogoršavaju klasifikaciju tih kredita i da se samim time ne izlažu dodatnim troškovima za formiranje rezervi po osnovu tih kredita”, pojašnjava Zlatan Barš, direktor Agencije za bankarstvo FBiH.
Napominje da se reprogram kredita omogućava građanima i pravnim subjektima za koje banke ocijene da će moći uredno servisirati svoje obaveze.
“Ukoliko klijent u trenutku reprogramiranja ispunjava kriterije za klasifikaciju u kategoriju B, banka je dužna da ga zadrži u toj kategoriji. Za takozvanu lošu aktivu ostaje postojeća odluka, prema kojoj se krediti s kašnjenjem u otplati automatski svrstavaju u kategoriju B za koju se banke obavezne osigurati rezervu od 16 do 40 odsto iznosa kredita”, pojašnjava Barš.
Podsjeća da ne postoji obaveza banaka da reprogramiraju kredite, nego da klijenti moraju ispuniti sve uvjete predviđene za produženje otplate kredita.
“Banke moraju pronaći izvore za ročnu usklađenost kredita koji se produžavaju i njihova likvidnost ne smije biti ugrožena”, napominje Barš i konstatuje da je većina građana obuhvaćena novim privremenim mjerama s obzirom na to da u dobru aktivu spada 94 do 95 odsto kredita datih stanovništvu.
Reprogram, odnosno restrukturiranje kreditnih obaveza, podrazumijeva produženje krajnjeg roka za otplatu kredita najmanje 12 mjeseci čime se automatski smanjuju i rate kredita. Pravna i fizička lica moći će podnositi zahtjeve za reprogram kredita najkasnije do 31. decembra 2010. godine. Novina u privremenoj odluci je i da se fizičkim licima mogu reprogramirati krediti s maksimalnim odobrenim iznosom do 70.000 KM ili krediti čije stanje duga u momentu reprograma ne prelazi taj iznos, dok ograničenje ne važi za stambene kredite.
Uslovi za reprogram
Osim uslova da u otplati kredita ne kasne duže od 90 dana, fizička lica imaju pravo na reprogram kredita ukoliko su ostala bez posla ne ličnom krivicom, ako im je plata smanjena najmanje 20 odsto ili kasni najmanje tri mjeseca, te ako zbog nekih drugih razloga ne mogu servisirati svoje kreditne obaveze.
Pravna lica, takođe, ne smiju imati kašnjenja u otplati duže od 90 dana, a mogu dobiti reprogram ako su solventna i ukoliko banka procijeni da im produženje roka otplate kredita omogućava buduće redovno izmirenje obaveza.Nezavisne novine
Banke daju olakšice za dobre klijente
