SARAJEVO – Bosna i Hercegovina pred Evropskim sudom za ljudska prava u Strazburu izgubila je spor zbog vica koji je tokom suđenja ispričao Mirko Simić, advokat iz Brčkog, i moraće da plati malo manje od 15.000 KM.
Naime, Simić je u jednom sporu pred Apelacionim sudom Brčko distrikta ispričao vic o profesoru koji je od studenta tražio da navede i imena, a ne samo broj žrtava bombardovanja Hirošime, navodeći da ga je drugostepeni sud tretirao isto kao što je u toj šali profesor tretirao svoje studente.
Zbog ovog vica i priče Simić je kažnjen sa 1.000 KM zbog nepoštovanja suda. Poslije izricanja novčane kazne Simić se žalio Apelacionom sudu Brčko distrikta koji je u drugom sastavu potvrdio tu kaznu, a kasnije istu kaznu nakon žalbe potvrdio je Ustavni sud Bosne i Hercegovine.
“Sud prvo zapaža da je sporne primjedbe, koje su domaći sudovi smatrali uvredljivim, aplikant iznio u kontekstu sudskog postupka. Drugim riječima, one su iznesene pred forumom pred kojim je prirodno da su se prava njegovog klijenta trebala energično braniti. Nadalje, primjedbe su iznesene u žalbi, za razliku od kritike sudije koja je izrečena, na primjer, u medijima. Prema tome, šira javnost nije znala za njih. Prilikom razmatranja ovog predmeta domaći sudovi nisu dali dovoljno težine kontekstu u kojem su primjedbe iznesene”, navodi se, između ostalog, u odluci Evropskog suda za ljudska prava u Strazburu.
U suštini, Evropski sud za ljudska prava utvrdio je da je Apelacioni sud Brčko distrikta kažnjavajući Simića utvrdio da je prekršen član 10. Evropske konvencije o ljudskim pravima, u kojem se, između ostalog, navodi da:
“Svako ima pravo na slobodu izražavanja. Ovo pravo uključuje slobodu mišljenja i slobodu primanja i prenošenja informacija i ideja, bez miješanja javne vlasti i bez obzira na granice”.
Kada je riječ o kazni koju će platiti BiH, odnosno Brčko distrikt, Evropski sud za ljudska prava utvrdio je da je tužena u roku od tri mjeseca dužna platiti 510 evra, kao i svaki porez koji se može zaračunati na ime materijalne štete, zatim 4.500 evra sa porezima koji se mogu zaračunati na ime nematerijalne štete, te 2.550 evra sa porezima na ime troškova i zadataka.
Sam Simić ističe da je kažnjen jer je prilikom izjavljivanja revizije na presudu Apelacionog odjeljenja naveo da je tužiocu stavljen prevelik teret dokazivanja, što ga je podsjetilo na anegdotu o studentu, profesoru i Hirošimi, kada profesor od studenta traži i imena.
“Odbili su reviziju i onda u tom predmetu to isto vijeće je zaključilo da sam vrijeđao sud i odlučili su da me kazne sa 1.000 KM. Nakon toga sam se žalio, formirano je Vijeće u kojem je učestvovala čak i uvrijeđena sutkinja, što je nemoguće, ali kod njih sve može. Onda sam uložio apelaciju Ustavnom sudu BiH koji je odbio, a tek nakon toga smo izjavili predstavku u Strazbur. Presuda iz Strazbura je konačna i obavezujuća za BiH i oni su zaključili da je bilo neopravdano kažnjavanje jer se radilo samo u okviru predmeta, nigdje javno”, rekao je Simić.
Vic koji je sud u Brčkom smatrao uvredljivim
Tri studenta polažu ispit iz istorije. Dvojica imaju “štelu”, dok treći nema. Postavlja profesor pitanje prvom studentu:
“Kolega, recite nam sve što znate o prvoj upotrebi atomske bombe.”
“Bačena je 6. avgusta 1945. na Hirošimu.”
“Dobro, dobro, dovoljno za osmicu. Sljedeći!
“Kolega, isto pitanje.”
“Bačena je 6. avgusta 1945. na Hirošimu. Bacili su je Amerikanci.”
“Odlično, kolega, dovoljno za devetku.”
Nakon toga na ispit ulazi student koji nema “štelu”, a profesor mu postavlja isto pitanje. Student, osim toga što kaže da je bačena 6. avgusta 1945. godine, nastavlja priču da je bomba pala u 8.15 po lokalnom vremenu, da je bila teška četiri tone, duga tri metra i da se radilo o uranskoj bombi imena “Little Boy” koju je nosio američki bombarder “Enola Gay” itd. Poslije desetominutne priče o brzini bombe, udarnom talasu, plamenu koji je uslijedio, krateru koji je napravila itd, student ispit završava informacijom da je poginulo 140.000 ljudi te da su mnogi umirali godinama kasnije.
“Imena, kolega, imena žrtava ukoliko hoćete šesticu”, rekao je profesor. Nezavisne