Stiglic: Uloga dolara “sumnjiva”

BANGKOK,  Uloga dolara kao dobrog čuvara vrijednosti je “sumnjiva” i ta valuta nosi visok nivo rizika, izjavio je danas uvaženi američki ekonomista Džozef Stiglic.
  “Postoji potreba za globalnim sistemom deviznih rezervi”, rekao je Stiglic na međunarodnom stručnom skupu u tajlandskoj prestonici Bangkoku i dodao da bi podrška zemalja poput Kine obezbjedila normalnu raspravu o novom sistemu rezervi, prenosi agencija Blumberg.
  Američka valuta je od 5. marta izgubila 12 odsto vrijednosti u odnosu na indeks sastavljen od evra, jena i još četiri valute. Kina, koja poseduje najveće devizne rezerve na svijetu i Rusija su još ranije zatražile da nova valuta zameni dolar u ulozi dominantne novčane jedinice za držanje rezervi.
  Vlasti evropskih zemalja i SAD-a su preplavile globalnu privredu likvidnošću, što bi moglo da dovede do “spekulativnih mjehura” usljed ograničenih mogućnosti za ulaganje, izjavio je Stiglic i dodao da nema povjerenja u obećanje američke Uprave federalnih rezervi (Fed) da će povući sredstva kad to bude potrebno.
  Pod vodstvom Bena Bernankija, Fed je smanjio ključnu kamatnu stopu na svega nula do 0,25 odsto i povećao kreditiranje privrede za 1,1 bilion dolara tokom poslednjih godinu dana. U regionu zone evra je
istovremeno Evropska centralna banka smanjila referentnu bančinu interesnu stopu na rekordno nizak jednoprocentni nivo.
  Stiglic, koji je profestor ekonomije na američkom Kolumbija univerzitetu, a 2001. godine je dobio i Nobelovu nagradu za svoj rad, je ukazao da globalna finansijska kriza upućuje na propast kapitalizma američkog stila.
 Svjetski finansijski sistem je u dosadašnjem toku krize funkcionisao samo zahvaljujući vladinim stimulativnim programima, dok su tržišta spasena od neuspjeha u preuzimanju rizika, naglasio je Stiglic.
  Taj američki stručnjak za ekonomiju je naveo da je potrebno više kolektivne aktivnosti na globalnom nivou u borbi protiv krize i da se Grupa 20 najrazvijenijih i zemalja sa ubrazanim privrednim rastom hvatala u koštac sa problemima kao što je slaba agregatna tražnja docnije nego što je bilo potrebno.
  Američki ministar finansija Timoti Gajtner je juče izjavio da je oporavak privrede SAD još u ranoj fazi, ali da je on ipak pristutan, što je vidljivo iz poboljšanja stanja na tržištu rada i nekretnina, koji počinju da se stabilizuju.
  Stiglic, sa druge strane, gleda na blisku budućnost američke privrede sa više pesimizma. Čak i ako je najgori dio recesije prošao, vjerovatnoća da će stopa nezaposlenosti u sljedećih godinu do tri biti viša nego što je bila ranije je “veoma velika”, upozorio je on.