JAHORINA – Na Jahorini je prije nekoliko dana okončana zimska sezona, po ocjeni uprave Olimpijskog centra, jedna od najboljih u istoriji. Međutim, iako su sa planine svakodnevno stizale poruke o popunjenosti kapaciteta, zvanični podaci pokazuju da je samo mali dio gostiju bio evidentiran u skladu sa zakonom.
Naime, naplata boravišne takse pokazuje porazne razmjere sive zone koja se širi na planini tokom zime.
Pretpostavlja se da su manji dio problema hotelijeri koji su u sistemu, dok su veći dio problema vlasnici privatnih stanova i apartmana koji ne prijavljuju goste.
Od početka novembra prošle do kraja februara ove godine, dakle u jeku sezone, uplaćeno je nešto preko 223.000 maraka boravišne takse za opštine Pale i Trnovo u koje se inače slivaju prihodi po ovom osnovu.
Ako se u obzir uzme da je boravišna taksa na planini tri marke, dolazi se do zaključka da je za četiri mjeseca na Jahorini noćilo 74.333 gostiju, odnosno oko 620 dnevno.
Procjene su da je turistima na raspolaganju oko 7.000 kreveta, što dovodi do zaključka da ni u jednom momentu sezone popunjenost kapaciteta nije bila preko deset odsto.
Poseban apsurd predstavlja opština Trnovo, koja je posljednjih godina pretvorena u ogromno gradilište sa stotinama novih apartmanskih jedinica.
Iako se kvadrat stambenog prostora na ovom dijelu planine prodaje po astronomskim cijenama, a kapaciteti su tokom zime bili popunjeni do posljednjeg mjesta, zvanični prihodi od boravišne takse ostali su na nivou statističke greške jer iznose skromnih 27.442 KM.
Podsjećamo, namjena i raspodjela sredstava prikupljenih od boravišne takse strogo je definisana Zakonom. Ova sredstva se tretiraju kao namjenski javni prihodi koji se moraju vratiti direktno u sistem turizma.
Od prikupljenog iznosa 80 odsto ostaje lokalnoj turističkoj organizaciji, dok se ostatak uplaćuje se na račun Turističke organizacije Republike Srpske (TORS).
On se troši za promociju turističkih potencijala, rad turističkih organizacija, te unapređenje turističke infrastrukture i signalizacije kojom se podiže kvalitet boravka gostiju u samoj destinaciji.
Međutim, na Jahorini, kao ni u drugim dijelovima Republike Srpske ozbiljne kontrole poštovanja zakonskih propisa nema, pa usljed nedostatka sankcija ne treba očekivati promjene na bolje ni u narednom periodu.
Direktor Turističke organizacije grada Istočno Sarajevo Stefan Stajčić za CAPTAL ocjenjuje da su podaci porazni.
„Prihod jeste nešto malo viši u odnosu na prošlu godinu ali neznatno. Ljudi u privatnim smještajima se ne evidentiraju i za njih se ne plaća boravišna taksa. To je rak-rana našeg poslovanja i generalno rada turističkih organizacija“, kaže on.
Kao primjer navodi grad Istočno Sarajevo gdje je registrovano oko 1.040 privatnih smještaja, dok se oglašava oko 1.700.
„Više od polovine prijavljenih nije evidentiralo nijednog gosta niti uplatilo jednu marku boravišne takse, a kada dođete na planinu u toku sezone ona je puna, a ispred svakog apartmana su parkirana vozila. Međutim, njih nema u zvaničnim izvještajima“, kazao je Stajčić.
On nam je potvrdio i da je veoma slaba zainteresovanost pružaoca usluga smještaja za registraciju u Centralni informacioni sistem u ugostiteljstvu (SOFI), a koji je plaćen šest miliona maraka i koji bi trebao da smanji sivu zonu.
Inače u Inspektoratu Republike Srpske su nam juče kazali kako im je fokus na kontrolama u oblasti trgovine te da će se ovim problemom baviti u budućnosti.
Podsjećamo, juče je iz OC Jahorina saopšteno da je zimska sezona trajala impresivnih 139 dana, da ju je posjetilo oko 400.000 skijaša, dok je na instalacijama ostvareno preko 3.000.000 prolaza.
Posebno su izdvojili 16. februar kao najposjećeniji dan sezone, kada je na na Jahorini skijalo više od 10.000 skijaša.