BANJALUKA, BiH u posljednje četiri godine bilježi kontinuirani rast izvoza voća i povrća, a u tome prednjači malina, koje je samo u 2015. godini izvezeno u vrijednosti od oko 50 miliona KM, pokazuje analiza spoljnotrgovinske razmjene BiH u posljednjih pet godina, koju su prezentovali predstavnici Spoljnotrgovinske komore (STK) BiH i firme “CDS Consulting” Sarajevo.
Prema tim podacima, za četiri godine izvoz voća i povrća je skočio za oko 63 miliona maraka, dok je uvoz u BiH takođe imao trend rasta, pa je u zadnjih pet godina veći za 84 miliona maraka.
Kada je u pitanju prošla godina, izvoz voća i povrća iznosio je 149 miliona maraka, dok je uvoz i dalje mnogo veći i dostigao je 293 miliona KM. Tako je izvoz porastao za 36 odsto, ili 39 miliona KM, u odnosu na 2014. godinu, dok je zabilježen rast uvoza od 10 odsto, ili 26 miliona KM. Posmatrano po strukturi, podaci iz ove analize pokazuju da se od ukupnog izvoza voća i povrća koji je prošle godine iznosio 149 miliona KM, 69 odsto odnosi na voće, 21 odsto na povrće, a 10 odsto na preradu, dok je ukupan uvoz iznosio 293 miliona KM, od čega se 50 odsto odnosi na voće, 26 odsto na povrće i 24 odsto na preradu.
Feđa Begović, predstavnik firme “CDS konsalting”, rekao je da su smrznute maline ključni proizvod koji je izvezen iz BiH, čija je ukupna vrijednosti iznosila 50 miliona KM, zatim slijede svježe jabuke, kojih je izvezeno 14 miliona KM, 11 miliona KM svježih krušaka, koliko i svježih kornišona, i šest miliona KM svježih šljiva. Kod izvoza malina, treba istaći podatak da je od 2012. do 2015. godine on veći za čak 255 odsto, odnosno sa 14 miliona maraka skočio je na 50 miliona KM. U prošloj godini, ovaj proizvod je u najvećem procentu izvezen u Srbiju, a potom u Švedsku i Njemačku. Snažan rast u odnosu na 2012. godinu zabilježio je i izvoz jabuka, i to za 408 odsto, te je u prošloj godini iznosio 14 miliona maraka, a ovaj domaći proizvod je ubjedljivo najviše izvožen u Rusiju, a potom u Srbiju. Inače, kada su u pitanju ključna bh. izvozna tržišta za voće i povrće, analiza pokazuje da su to u prošloj godini bili Srbija i Rusija, s istim procentualnim učešćem od oko 16 odsto, a da potom slijede Njemačka i Hrvatska.
U ovom dokumentu napravljena je i analiza tržišta koja su zabilježila najveći rast i pad izvoza iz BiH u prošloj godini, u odnosu na 2014. Tako je tržište Rusije imalo najveći rast izvoza iz BiH i to za 17,3 miliona maraka, dok su iza njega tržišta Hrvatske i Njemačke, na koja je takođe povećan izvoz. Sa druge strane, ubjedljivo najveći pad izvoza je u Italiju, a zatim u Crnu Goru i Izrael.
Mljekarstvo i peradarstvo
BiH je prošle godine zabilježila pad izvoza mlijeka i mliječnih prerađevina za šest odsto, odnosno za četiri miliona KM, u odnosu na 2014. godinu, ali i pad uvoza za isti procenat, odnosno za 7,5 miliona KM, što sugeriše da raste potrošnja domaćih proizvoda.
Amila Šehić, stručni saradnik u sektoru za makroekonomski sistem Spoljnotrgovinske komore BiH, rekla je da se od ukupno ostvarenog izvoza mlijeka i mliječnih prerađevina, koji je u prošloj godini iznosio 61 milion KM, 77 odsto odnosi na mlijeko i pavlaku. Ključna izvozna tržišta su Crna Gora, Srbija i Makedonija. Kada je riječ o sektoru peradarstva, Šehićeva je rekla da je u prošloj godini zabilježen pad izvoza od šest odsto, ili 3,3 miliona KM, u odnosu na prethodnu godinu, ali i pad uvoza od 11 odsto, odnosno 4,4 miliona KM. Dodala je da je ključno tržište za BiH bila Srbija.
Nezavisne novine