BRISEL, Evropski revizorski sud u novom izvještaju kritikovao je upravljanje infrastrukturom za komunalni otpad u Evropskoj uniji zbog “ograničene efikasnosti”, iako je u taj sektor od 2000. godine iz strukturnih fondova usmjereno 10,8 milijardi evra.
Godišnje svaki građanin EU napravi u prosjeku oko 500 kilograma komunalnog otpada koji, ako se ne prikupi, tretira i odloži kako treba, zagađuje životnu sredinu. Direktivom o okviru za upravljanje otpadom predviđeno je da sve članice EU do 2020. godine recikliraju najmanje 50% otpada koji naprave domaćinstva.
Smeće može da bude značajan izvor sirovina i resursa i EU direktivama nastoji da podigne zajedničke standarde upravljanja otpadom i ciljeve u tom domenu. EU je i kofinansijer infrastrukture za upravljanje otpadom u nekim dijelovima 27-članog bloka.
Međutim, “efikasnost evropskog finansiranja infrastrukture za upravljanje komunalnim otpadom je limitirana zbog loše primjene mjera podrške”, ocijenili su evropski revizori.
Kako su utvrdili revizori, otpad se na deponijama odlaže “bez adekvatnog tretmana, a za zatvaranje deponija i troškove za tretiranje zemljišta nakon toga ostavljaju se nedovoljna finansijska sredstva”. U izvještaju se naglašava i da procjenu stepena napretka ka ispunjenju ciljeva EU otežava slab kvalitet podataka koje dostavljaju članice.
U šest od osam regiona koji su dobili novac EU za odlaganje otpada količina prikupljena po stanovniku u prošloj godini, ne samo da nije smanjena, nego je povećana.
“Evropljani više troše i prave više smeća”, kaže autor izvještaja Ovidiu Ispir, podsjećajući da je direktivom EU o otpadu predviđeno da članice Unije tretiraju i odlažu otpatke tako da ne predstavljaju rizik za vodu, vazduh i zemljište i bez pravljenja buke i neprijatnog mirisa.
“Kao što se može vidjeti u izveštaju, to nije urađeno”, naglasio je Ispir.
Navodi se i da je samo četvrtina od 26 uprava infrastrukturom za komunalni otpad obuhvaćenih provjerom revizora znatno unaprijedila odlaganje smeća.
Napredak je registrovan u regionima koji su primijenili i “prateće mjere”, poput informativnih kampanja, izmjene administrativnih procedura i korištenja finansijskih podsticaja i kazni.
Napredak na sektoru odlaganja otpada, kako su naveli revizori, kočilo je to što bespovratna sredstva EU nisu bila uslovljena primjenom “pratećih” mjera. Zato Komisija ubuduće treba da zahtijeva od članica da sprovode preporuke prije nego što od EU dobiju finansijsku podršku u vidu bespovratnih sredstava.
Evropski revizori su se založili za bolji nadzor, češću provjeru podataka koje članice EU dostavljaju o odlaganju otpada, smanjenje pomoći kada se ne primjenjuje princip po kojem zagađivač plaća odlaganje smeća, kao i za nove ciljeve na nivou EU za smanjenje komunalnog otpada. Takođe su revizori ukazali na “slabosti” regulatornog okvira za upravljanje otpadom i smjernica EU na tom sektoru. Euractiv.com