BANJALUKA, Da stanovnici Srpske imaju najveće troškove života u odnosu na region, pokazuju i podaci da osnovne prehrambene proizvode plaćaju skuplje i do 30 odsto, dok su im mjesečna primanja među najnižim u okruženju.
Prema podacima Ministarstva trgovine i turizma RS, u Srpskoj je u odnosu na Srbiju skuplje brašno i prerađevine od brašna, prerađevine od mesa, mlijeko, mast, pirinač, kupus, luk, grašak i sardine.
– Stanovnici Srpske u odnosu na svoje susjede u Srbiji plaćaju jeftinije jedino voće i neke vrste povrća – rekli su u resornom Ministarstvu.
Sekretar Pokreta potrošača RS Dragovan Petrović rekao je da i u odnosu na Hrvatsku i Crnu Goru plaćamo skuplje proizvode, dok su prosječna primanja stanovnika ovih država mnogo veća u odnosu na primanja u Srpskoj.
– Prehrambeni proizvodi u RS u odnosu na zemlje regiona skuplji su za 30 odsto. Cijene u Srpskoj su bile stabilne do novembra 2010. godine, kada je sve počelo da poskupljuje, a izdvajanja za osnovne troškove života nekontrolisano rastu – rekao je Petrović.
On je naglasio da je u posljednje vrijeme došlo do poskupljenja pilećeg mesa i ribe, dok susjedi nisu mijenjali cjenovnike ovih proizvoda.
– Četvoročlana porodica u Srpskoj u julu ove godine za sindikalnu potrošačku korpu trebalo je da izdvoji 1.742 marke, što je za oko 135 maraka više ili 8,3 odsto u odnosu na isti mjesec lani, saopšteno je iz Saveza sindikata RS.
Najveći rast troškova zabilježen je kod prehrane, jer je u julu ove godine četvoročlana porodica za ishranu trebalo da izdvoji 14,1 odsto više novca nego u julu prošle godine.
Prosječna plata ne prati rast troškova, jer je u julu ove godine iznosila 811 KM i veća je za 25 maraka u odnosu na prosječnu platu iz istog perioda lani.
– Prosječno isplaćenom platom u julu ove godine četvoročlana porodica mogla je da obezbijedi svega 46,5 odsto sindikalne korpe, dok je u prošloj godini mogla da kupi oko 50 odsto ovih proizvoda i usluga, navodi se u saopštenju.
Prosječna primanja stanovnika Hrvatske skoro su duplo veća nego u Srpskoj i iznose oko 1.430 KM, dok je prosječna plata u Crnoj Gori u julu iznosila više od 930 KM. Prosječna primanja u Srbiji manja su za oko 50 KM nego u Srpskoj i iznose 753 KM.
Predsjednik Konfederacije sindikata RS Obrad Belenzada smatra da su cijene prehrambenih proizvoda nesrazmjerne sa mjesečnim primanjima stanovnika RS.
– Standard radnika je toliko loš da sa jednom prosječnom platom ne mogu da preživje od prvog do prvog u mjesecu, a posebno su ugroženi oni kojima su plate neredovne ili koji rade sezonske poslove, te platu primaju samo tri-četiri mjeseca u godini – rekao je Belenzada.
Neuređeno tržište
Član Udruženja ekonomista SWOT Miloš Todorović rekao je da je osnovni razlog viših cijena osnovnih prehrambenih proizvoda u RS u odnosu na zemlje regiona neuređeno tržište.
– Srpska ima pojedine proizvode skuplje ne samo u odnosu na region nego i druge bogatije zemlje. Zbog nepostojanja određenih propisa proizvođači podižu cijene, a niko ih ne kontroliše – rekao je Todorović.
Poskupljenje kafe
Iz Grupacije prerađivača i prodavaca kafe u BiH kazali su da će idućih dana kilogram kafe poskupiti od 0,50 do jedne marke.
– Zbog poskupljenja na berzi kafa mora poskupiti i u BiH. Trenutno je za kilogram kafe potrebno izdvojiti od 13 do 15 maraka – kazali su u ovoj grupaciji.
Hljeb ne pojeftinjuje
Mlinari u Srpskoj danas će formirati nove, niže cjenovnike brašna, a pekari, koji su najavljivali da će sa ovim pojeftinjenjem istaći niže cijene hljeba, ne namjeravaju da to urade u skorije vrijeme.
Predsjednik Udruženja mlinara RS Zoran Kos rekao je da će brašno od danas koštati 0,66 KM po kilogramu bez PDV-a.
Iako su pekari doskora najavljivali da će, ukoliko cijene brašna padnu ispod 65 feninga, istaći nove, niže cijene hljeba, predsjednik Udruženja pekara RS Saša Trivić rekao je juče da hljeb neće pojeftiniti, sve dok brašno ne bude koštalo 0,62 KM po kilogramu.
– Kada duže vrijeme brašno bude koštalo oko 60 feninga, onda će i hljeb pojeftiniti – rekao je Trivić i dodao da pekari nisu stalno pratili poskupljenje brašna u prethodnim mjesecima, te da zbog toga neće pratiti ni njegovo pojeftinjenje. Glas Srpske