Prva poslovna konferencija o javno – privatnim partnerstvima u Sarajevu

SARAJEVO, Centar za edukaciju “Pro Educa” u saradnji sa brokerskom kućom Advantis Broker organizator je prve poslovne konferencije o javno – privatnim partnerstvima, koja će biti održana u Sarajevu 13. decembra. 

Konferencija pod nazivom “Javno – privatna partnerstva kao generator razvoja opština u BiH” namijenjena je gradonačelnicima, načelnicima, načelnicima odjeljena za finansije, domaćim i stranim investitorima koji su zaintesovani za ulaganje u ovakve projekte. Tokom konferencije će biti predstavljeni uspješni primjeri, ali i različiti modeli javno – privatnih partnerstava, kao i zakonska regulativa ove oblasti.

Partnerstvo javnog i privatnog subjekta kombinuje ono što je najbolje iz javnog i privatnog sektora: demokratsku odgovornost javnih vlasti i upravljačke vještine i ekonomičnost koje donosi privatni sektor, a sve s ciljem da pruži što veći nivo kvaliteta javnih usluga (najčešće na lokalnom nivou) uz optimalne troškove.

Većina JPP projekata zahtijeva određeni nivo tehničkog, pravnog i finansijskog znanja koji administracija po pravilu ne posjeduje. Konsultanti mogu pružiti znanja u postizanju ciljeva projekta, pripreme dokumentacije, kod pregovora i u rješavanju sporova. Dodatna prednost, pored uvođenja novih znanja i tehnologija svakako su i fleksibilnost u planiranju, efikasnost u izvođenju radova veća dostupnost kapitala, te veća ukupna ekonomičnost radi operativnijih praksi upravljanja projektom.

Javno – privatno partnerstvo kao  model finansiranja vuče korijene iz Velike Britanije i SAD, a u poslednjih nekoliko godina, od zapadnoevropskih zemalja koje imaju kontinentalni pravni sistem (što je slučaj i sa zemljama Balkana) po broju i vrijednosti projekata realizovanih po JPP modelu prednjači Francuska.

Prelazak iz modela planske ekonomije, kojom upravlja državni aparat u model tržišne ekonomije jedno je od opštih obilježja razvoja Bosne i Hercegovine u proteklih 20 godina. Ova tranzicija posebno je vidljiva upravo u oblasti izgradnje javne infrastrukture, sa kojom se pojam koncesije i JPP najčešće povezuju. Zakoni o JPP usvojeni su u 9 od 10 kantona u Federaciji Bosne i Hercegovine, Brčko Distriktu, Republici Srpskoj, BiH.

Imajući u vidu nedostatke pravnog okvira JPP, projekti koji evociraju na JPP uglavnom se nastoje razvijati preko odredbi zakona o koncesijama i ostalih relevantnih zakona.

Privatni sektor ulazi projekte javno – privatnog partnerstva na prvom mjestu ukoliko prepozna da je projekat strukturiran realno i na zdravim osnovama i zato što uglavnom ti projekti na duži rok pružaju izvjesnost plaćanja za javne objekte, odnosno javne usluge koje privatni partner pruža, odnosno čini dostupnim.

Takođe, kada je javni sektor partner, pretpostavka je da je smanjen rizik sporosti administrativnih procedura, rokova za dobijanje dozvola i drugih koraka, čije poštovanje u takvim projektima garantuje “država”, te se taj rizik prenosi na javnu stranu, imajući u vidu da privatni partner nad tim postupcima nema kontrolu.

Projekti JPP, pored procedura zajedničkih za sve projekte, imaju i određene specifičnosti koje moraju biti uzete u obzir kod pripreme i realizacije. Prije nego što se uđe u zvaničnu proceduru realizacije projekta po JPP modelu, najbitnije je da se sagledaju i shvate sve prednosti i rizici koje ovaj model finansiranja sadrži i da se realno procijene sopstveni kapaciteti i moguća atraktivnost budućeg projekta za potencijalne privatne partnere.

Takođe se mora voditi računa i o korisnicima,  odnosno građanima, koji moraju dobiti viši nivo i bolji kvalitet usluga po optimalnoj cijeni. Kada se procijeni da je ovakav model prihvatljiv za sve tri strane, može se krenuti u proceduru.

CAPITAL