LONDON, NJUJORK, Kurs dolara je juče uvećan prema korpi drugih jakih valuta i evru, dok su vodeći globalni indeksi akcija u Evropi i Aziji takođe bili u porastu, jer su se učesnici poslovanja na deviznim i efektnim berzama uglavnom usmjerili na pozitivne posljedice ekonomskih mjera koje bi uskoro trebalo da preduzmu SAD i Njemačka.
Indeks dolara je na najvećoj svjetskoj deviznoj berzi u Londonu tokom prijepodnevne trgovine ojačao oko jedan odsto, dok je u isto vrijeme evro oslabio, prema američkom takmacu, na tronedjeljni minimum, prenosi agencija Rojteres.
Kurs evra je opao 0,9 odsto, na 1,3450 dolara, a kao neposredan povod za današnje “klizanje” zajedničke valute 16 članica Evropske unije naniže navode se sve učestalije špekulacije o mogućem sniženju bazne kamata pod kontrolom Evropske centralne banke (ECB).
Bazna kamata ECB trenutno je 2,5 odsto i trebalo bi, u uslovima kada pritisci cijena jenjavaju, a privredna aktivnost u zoni evra biva sve slabija, da se smanji, i to vjerovatno osjetnije, prognoziraju finansijski stručnjaci.
Valutni ekspert predstavništva banke “BNP Pariba” u Londonu Ijan Stanard ocjenjuje da su tržišne pozicije evra “prilično ranjive” u situaciji oštrog pada privredne aktivnosti širom Evrope.
Kurs evra je, inače, sredinom decembra bio osjetno viši, jer je zajednička valuta članica zone evra tada vredila 1,47 dolara, najviše u prethodna tri mjeseca.
Iako su finansijski stručnjaci u Londonu predviđali da bi, kratkoročno gledano, evro mogao još da napreduje prema dolaru, pokazalo se da su takve prognoze bilo potpuno pogrešne, jer su devizni trgovci krajem prošle i na samom početku ove godine dali prednost “zelenoj novčanici”, prije svega zbog očekivanog pozitivnog efekta stimulativnog finansijskog paketa koji je najavio novoizabrani predsjednik SAD Barak Obama.
Dok je Obama još prije nove godine široko objašnjvao domaćoj i svjetskoj javnosti kako će odmah po ulasku u Bijelu kuću, 20. januara, insistirati na brzoj realizciji poreskih olakšica vrijednih 310 milijardi dolara, kao dijelu ukupnog finansijskog paketa od 775 milijardi, njemačka kancelarka Agnela Merkel je tek u ponedjeljak sa svojim koalicionim partnerima utvrdila mjere koje će vlada preduzeti da bi se sprečio dalji ekonomski pad u zemlji čija privreda je ubjedljivo najveća u Evropi.
Sporo regovanje njemačke vlade na krizu vjerovatno je još jedan element koji su devizni trgovci imali u vidu kada su, uprkos ogromnim problemima sa kojima se sada suočava i američka privreda, ipak dali prednost dolaru.
Slabost evra izražena je tokom jučerašnje trgovine i prema već mjesecima ranjivoj funti sterlinga, jer je valuta zone evra u Londonu kotirala nešto iznad 92 penija, najlošije od 17. decembra.
Krajem godine evro je, međutim, vredio rekordnih skoro sto penija.
Očekivanja da Obamim stimulativni paket pomogne američkoj, a time i svjetskoj ekonomiji, podstakla su i rast glavnih indeksa akcija u Evropi i Azijiji, gdje su ti indikatori u neprekidnom usponu već nedjelju dana.
Panevropski indeks FTSEurofirst, kojim se mjeri prosječna vrijednost akcija najlukrativnijih kontinentalnih kompanija, uvećan je skromnih 0,8 odsto, ali je od novembra, kada je dostigao prošlogodišnji minimum, napredovao znatno više – oko 16 odsto, navodi Rojters.
Glavni japanski indikator kretanja cijena akcija – Nikei – kao i azijsko-pacifički indeks akcija juče su uvećani za minimalnih 0,4 i 0,2 odsto, ali su već sedam dana za redom u porastu, prenosi agencija Kjodo.
Tržišni ekspert kompanije “NCB Stokbrokers” Bernard Mekalinden (McAlinden) smatra da investitori na efektnim berzama sada više vode računa o stimulativnim paketima koje treba da realizuju američka i njemačka vlada, nego o indikatorima smanjenja zarada kompanija i ukupnog pada privredne aktivnosti.
Postoji nada među učesnicima poslovanja na tržištima akcija, “da će ti planovi imati efekta”, ističe Meklinden.
Poskupljuju i dolar, i akcije
