DETROID, Dženeral Motors (GM), kompanija koja je nekad bila najveći poslodavac u SAD, stigla je na rub bankrotstva pošto su povjerioci odbili posljednju ponudu nagodbe.
Na dugoj strani Detroita, rival Krajzler (Chrysler) se nada da će brzo izaći iz svog bankrotstva i dokazati da ima nade za preoblikovane i efikasnije američke proizvođače automobila.
Ulagači kojima GM duguje milijarde dolara pobunili su se protiv plana da prihvate udio vlasništva u kompaniji u zamjenu za njihova potraživanja, što je jedan od uslova koje je postavila vlada u Vašingtonu za reorganizaciju van suda.
Do odlaska Dzeneral Motorsa u bankrotstvo moglo bi da dođe u roku od nekoliko dana – možda početkom iduće sedmice – kad istekne rok koji je vlada dala kompaniji da se reorganizuje.
Istovremeno, Krajzler je počeo maratonski proces u federalnom sudu u Njujorku u pokušaju da privoli sudiju da mu odobri plan prodaje većine svoje imovine italijanskom fabrikantu automobila Fijatu.
Od kako je Krajzler prije mjesec dana ušao u bankrotstvo, i time dobio sudsku zašititu od povjerilaca, prodaje njegovih automobila su pale ali nisu potonule. To je dalo nadu da će oba proizvođača možda biti sposobni da smanje dugove, izmjene ugovore sa radnicima i snabdjevačima, i pod zaštitom suda izrone mršaviji ali jači i konkuterentniji.
Sto godina stari GM, koji je svojevremno stavio “V” motor od 8 cilindara u Ševrolet (Ghevrolet) i zamašne repove na svoj Kalidak (Cadillac), bio je simbol američke industrije. Prije tideset godina zapošljavo je 618.000 Amerikanaca, više od bilo koje kompanije.
Početkom ove godine ta brojka je bila samo 88.000. Vlada SAD je krajem prošle gdine počela da ubacuje milijarde dolara u oba posrnula proizvođača automobila, strahujući da bi njihova propast gurnula ekonomiju SAD u potpunu depresiju.
Za GM, koji je od države dobio 19,4 milijardi dolara i kome će trebati nove milijarde da prođe kroz proces bankrotstva, odbijanje povjerioca da prihvate ponudu akcija kompanije srušilo je napore u reorganizaciji van suda.
Zajedno, GM i Krajzler zapošljavaju više od 126.000 ljudi u SAD a još stotine hiljada zavise od njih preko snabdjevanja djelovima, prodaje vozila i drugih povezanih poslova.
Strahuje se da će ako bilo koja od kompanija bude naterana u likvidaciju proizvođači djelova morati takođe da odu pod led, i sobom povuku i kompaniju Ford Motor, jedinu od detroitske trojke koja nije uzela pomoć od države.
Dženeral Motors pred bankrotstvom
